Miejsce polskich uczelni w światowych rankingach

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego Jarosław Gowin był gościem programu „Polityka przy kawie” na antenie TVP1. Omawiając aktualne prace w resorcie zwrócił uwagę na miejsce polskich uczelni w światowych rankingach. Najlepszy polski uniwersytet ma w nich według polityka znajdować się w czwartej setce, przy czym z roku na rok pozycja tej, ale także innych klasyfikowanych szkół wyższych ma być co raz gorsza. Sprawdzamy.

Sprawdzone wypowiedzi

Jarosław Gowin

Najlepsza polska uczelnia jest w czwartej setce.

Prawda Ukryj uzasadnienie

Z treści wypowiedzi nie wynika o jaki ranking Jarosławowi Gowinowi chodzi, prawdopodobnie ma on na myśli tzw. Listę Szanghajską, która jest najpopularniejszym zestawieniem szkół wyższych na świecie. W tym rankingu są sklasyfikowane dwie polskie uczelnie, obie w czwartej setce (czyli na miejscach 301-400): Uniwersytet Jagielloński oraz Uniwersytet Warszawski.

Sprawdziliśmy także inny znany ranking opracowywany przez Center for University Rankings. Najlepsza polska uczelnia sklasyfikowana w jego ostatniej edycji (2015) to Uniwersytet Jagielloński na miejscu 451.

Jarosław Gowin

W tych rankingach polskie uczelnie systematycznie spadają.

Prawda Ukryj uzasadnienie

Sprawdziliśmy miejsca polskich uczelni na tzw. Liście Szanghajskiej (AWRU) w latach 2003-2015, Times Higher Education World University Ranking (THE) w latach 2012-2016 i Quaquarelli Symmonds World University Ranking (QS) w latach 2012-2015.

Lista Szanghajska (AWRU)

Obecnie w tym rankingu są sklasyfikowane dwie polskie uczelnie, obie w czwartej setce (czyli na miejscach 301-400): Uniwersytet Jagielloński oraz Uniwersytet Warszawski. Oba uniwersytety rokrocznie pojawiają się w zestawieniu. Trzecią polską uczelnią klasyfikowaną w przeszłości był Uniwersytet Wrocławski w roku 2003 i w roku 2005, w obu przypadkach w piątej setce. Z wyjątkiem roku 2003, oba polskie uniwersytety (Jagielloński i Warszawski) plasowały się w czwartej setce rankingu, jednak szczegółowe przyjrzenie się zestawieniu pokazuje, że rzeczywiście w ostatnich latach pozycja obu uczelni spada. Pierwsza z nich notuje rokrocznie gorszy wynik od  tego uzyskanego w 2011 r., natomiast druga od roku 2013.

Times Higher Education World University Ranking (THE)

Podobnie jak na Liście Szanghajskiej w rankingu obecne są dwie polskie uczelnie z Krakowa i Warszawy, ale także po raz pierwszy, od tego roku: Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu, Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie, Politechnika Gdańska, Uniwersytet Śląski w Katowicach oraz Politechnika Warszawska. Uniwersytet Warszawski od 2012 r. był w nim notowany w czwartej setce, jednak w najnowszym notowaniu został sklasyfikowany dopiero w szóstej (miejsca 501-600). Uniwersytet Jagielloński znalazł się w THE w latach 2012, 2013 i 2016. W każdym kolejnym notował spadek, od miejsc 301-350 do 601-800, gdzie znajdują się pozostałe debiutujące polskie uczelnie.

Quaquarelli Symmonds World University Ranking (QS)

W rankingu znalazło się sześć polskich uczelni:

  • Uniwersytet Warszawski – od 2012 r. jest sklasyfikowany w czwartej setce, w 2015 r. zanotował spadek z 335. na 344. miejsce.
  • Uniwersytet Jagielloński – od 2012 r. rokrocznie awansował, jednak w najnowszej edycji zanotował poważny spadek z 371. na 411. miejsce.
  • Politechnika Warszawska – w latach 2012-2013 sklasyfikowana w grupie 601-650, od 2014 r. spadła do grupy 651-700.
  • Uniwersytet Łódzki – od 2013 r. sklasyfikowany poniżej 700 miejsca.
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu i Uniwersytet Wrocławskisklasyfikowane od 2012 r. poniżej 700 miejsca.

Pomimo różnić występujących w ocenie polskich uczelni ze względu na ranking i stosowane w nich metodologie, można zauważyć, szczególnie w ostatnich latach, tendencję spadkową. Wypowiedź uznajemy za prawdziwą.


Warto na koniec spojrzeć na szerszy kontekst rankingów uniwersyteckich. Dlatego przytoczymy fragment raportu Biura Analiz Sejmowych z 2013 nt. pozycji polskiej nauki w międzynarodowych rankingach:

W ogólnych rankingach wyższych uczelni zbytnio rozdrobnione polskie uczelnie są daleko od czołówki, ponieważ nie mogą konkurować z uniwersytetami zachodnimi, które są z reguły wielotematyczne. Tylko w rankingach uczelnianych obejmujących osobno poszczególne dziedziny polskie uczelnie zaczynają dobijać do czołówki. W niedawnym niemieckim rankingu CHE poszczególnych wydziałów uczelni europejskich najwyżej, na 12. miejscu pod względem liczby publikacji naukowych, uplasował się Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego”.