Strona główna Analizy Elektryki bez paniki: jak długo gasi się samochód elektryczny?

Elektryki bez paniki: jak długo gasi się samochód elektryczny?

Elektryki bez paniki: fakty o pożarach samochodów elektrycznych

Fot. Pexels / Pixabay / Modyfikacje: Demagog

Elektryki bez paniki: jak długo gasi się samochód elektryczny?

Sprawdzamy statystyki dotyczące pożarów „elektryków”, ich przyczyny oraz zabezpieczenia.

W 2021 roku po drogach na całym świecie jeździło już 16,5 mln samochodów elektrycznych. Jak podaje Międzynarodowa Agencja Energii (IEA) ich sprzedaż rośnie z roku na rok. Temat samochodów elektrycznych wciąż wywołuje dyskusje, zwłaszcza w kwestii ich pożarów.

Pożar »super eko « elektrycznego samochodu”, „Pożar samochodu elektrycznego w Gdańsku, czyli ekologia level Expert”, „Niezmiennie fascynuje mnie, że nadal nie ma zakazu sprzedaży czegoś TAK WADLIWEGO” – to tylko kilka komentarzy (1, 2, 3) spośród tych, które pojawiają się przy okazji doniesień o pożarach samochodów elektrycznych. Sensacyjnym wiadomościom często towarzyszy dyskusja czytelników, zawierająca takie wątki jak: długi czas gaszenia pojazdu elektrycznego czy wysokie ryzyko zapalenia się.

Postanowiliśmy sprawdzić, co na temat pożarów elektrycznych aut mówią eksperci. Zapytaliśmy ich o częstotliwość palenia się pojazdów, sprawdziliśmy także, jakie procedury gaszenia „elektryków” są realizowane w polskiej straży pożarnej. Przyglądamy się również sposobom, jakie stosują producenci pojazdów, aby uchronić je przed zapaleniem się.

Część pierwsza – statystyki i dane dotyczące pożarów aut elektrycznych

Jakie są statystyki o pożarach elektryków w Polsce?

Zgodnie z danymi przekazanymi nam przez bryg. mgr. inż. Karola Kierzkowskiego, rzecznika prasowego Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej (KG PSP), tak wyglądają dane dotyczące pożarów:

  • 2020 rok: 2 pożary samochodów elektrycznych (liczba zarejestrowanych samochodów elektrycznych: 10 041), 
  • 2021 rok: 2 pożary samochodów elektrycznych (liczba zarejestrowanych samochodów elektrycznych: 18 795),
  • 2022 rok: 7 pożarów samochodów elektrycznych (liczba zarejestrowanych samochodów elektrycznych: 23 698),
  • 2023 rok (stan do 10 maja 2023 roku): 3 pożary samochodów elektrycznych (liczba zarejestrowanych samochodów elektrycznych: 40 926 – stan na kwiecień 2023).

Jeśli chodzi o liczbę pożarów samochodów spalinowych w Polsce, to z danych podanych przez KG PSP wynika, że: 

  • w 2021 roku odnotowano 9 274 pożary samochodów o napędzie spalinowym,
  • w 2022 roku zarejestrowano 8 333 pożary samochodów o napędzie spalinowym.

Jaki był czas akcji pożarniczej podczas pożaru samochodu elektrycznego?

W ostatnim czasie głośno było o akcji straży pożarnej gaszącej pożar samochodu elektrycznego w Tuchomiu na Kaszubach. Zgodnie z doniesieniami medialnymi akcja strażaków trwała ponad 20 godzin. Czy ten długi czas przemawia za tym, że pojazdy te są trudniejsze do ugaszenia?

Jak podaje rzecznik KG PSP: „średni czas działań gaśniczych przy pożarach pojazdów elektrycznych wyniósł ok. 1,5 godziny”. Wśród interwencji podanych w statystykach straży pojawiają się interwencje trwające kilkadziesiąt minut, ale i takie, które trwają od godziny do kilku godzin.

Jakie są ogólnoświatowe statystyki dotyczące pożarów akumulatorów w elektrykach?

Zgodnie z informacjami podanymi przez EVFireSafe od 2010 roku do 30 kwietnia 2023 roku zespół badawczy odnotował globalnie:

  • 375 zweryfikowanych przypadków pożarów akumulatorów w samochodach elektrycznych (potwierdzone z kilku różnych źródeł),
  • 62 przypadki, które wciąż są weryfikowane,
  • 25 przypadków z wiarygodnego źródła, oczekujących na kolejne potwierdzenie.

Jak wskazuje IEA, w 2022 roku na całym świecie sprzedano ponad 10 mln samochodów elektrycznych.

Część 2 – Straż Pożarna a gaszenie elektryków

Jakie są procedury gaszenia pojazdów elektrycznych?

W 2020 roku KG PSP opublikowała „Standardowe zasady postępowania podczas zdarzeń z samochodami z napędem elektrycznym oraz hybrydowym”. Dokument ten został zaktualizowany w maju 2023 roku. W nowych wytycznych radzenia sobie z pożarami aut elektrycznych znalazły się m.in.:

  • opis sposobów ewentualnego wykorzystania kontenera gaśniczego,
  • określenie sytuacji i temperatur kwalifikujących do chłodzenia akumulatora,
  • zwrócenie uwagi na odpowiednie środki gaśnicze oraz sposób ich podawania.

Zgodnie z zasadami straży pożarnej postępowanie w przypadku samochodów elektrycznych dzieli się na trzy części:

  • rozpoznanie i zabezpieczenie,
  • działania ratownicze,
  • przekazanie miejsca zdarzenia.

W jaki sposób gasi się samochód o napędzie elektrycznym?

Gaszenie płonącego auta elektrycznego zaczyna się od zapewnienia bezpieczeństwa strażaka i osób postronnych poprzez wyznaczenie strefy zagrożenia. Do gaszenia pożaru używa się wody oraz proszka gaśniczego.

Jak podaje KG PSP:

  • niewielkie pożary: „można gasić wodą lub gaśnicą ABC lub AB”,
  • rozwinięte pożary: „należy gasić wodą”,
  • widoczne pożary akumulatora: „należy gasić wodą”.

Co istotne, po ugaszeniu pożaru należy sprawdzić, czy uszkodzeniu nie uległ akumulator pojazdu, który może ulec zapaleniu się. Jak podkreślają strażacy, w takim przypadku niezbędne jest zapewnienie większej ilości wody niż w przypadku pożaru samochodu z napędem spalinowym. Wynika to konieczności obniżenia temperatury tej części samochodu. KG PSP podkreśla, że proces chłodzenia – nawet po zlikwidowaniu widocznych oznak palenia – może zająć od kilku do kilkunastu godzin.

Kiedy stosowany jest kontener gaśniczy?

Kontenery ratownicze, czyli specjalistyczny sprzęt gaśniczy będący na wyposażeniu polskiej straży pożarnej, mają kilka zastosowań. Np. działają jak „bufor wodny” w czasie długotrwałych akcji gaśniczych – czyli zmniejszają ryzyko sytuacji, w której strażakom zabraknie wody do walki z pożarem. Sprzęt ten może być także stosowany do chłodzenia akumulatorów pojazdów o napędzie elektrycznym. 

KG PSP podkreśla, że kontener można wykorzystać w ten sposób, gdy  opisane wcześniej sposoby schłodzenia akumulatora są nieskuteczne

Jakie toksyczne gazy uwalniają się w trakcie pożaru samochodu elektrycznego i spalinowego?

W 2020 roku naukowcy ze szwedzkiego narodowego instytutu badawczego RISE opublikowali pracę naukową, w której porównywali szkodliwe substancje uwalnianie w trakcie pożaru „elektryka” oraz samochodu spalinowego. 

W ramach testów podpalono samochód elektryczny oraz spalinowy pochodzący od tego samego producenta (s. 33). Największą różnicę w emisji gazów widać w przypadku fluorowodorów (s. 41), które w większej liczbie uwalniały się w trakcie pożaru samochodu elektrycznego. W zależności od składu chemicznego akumulatora w aucie elektrycznym po pożarze pozostawały np. kobalt czy nikiel (s. 42).

Jednak emisja niektórych innych gazów, takich jak:

  • dwutlenku węgla,
  • dwutlenku siarki,
  • dwutlenku azotu,

były na takim samym poziomie zarówno w autach spalinowych, jak i w elektrycznych (s. 41).

Część 3 – Jak producenci elektryków chronią auta przed zapaleniem się? 

Co zwiększa ryzyko zapalenia się akumulatora w aucie elektrycznym?

EVFireSafe podało kilka przyczyn, które do tej pory spowodowały pożary akumulatorów w elektrykach. Były to:

  • kolizja drogowa,
  • wadliwa bateria,
  • zalanie baterii,
  • nieprawidłowości w trakcie naprawy,
  • celowe podpalenie,
  • ogień zewnętrzny,
  • przegrzanie.

Kiedy może nastąpić pożar akumulatora?

Polskie Stowarzyszenie Paliw Alternatywnych (PSPA) w raporcie „Bezpieczeństwo przeciwpożarowe pojazdów elektrycznych i systemów bateryjnych” podaje, że pożar akumulatora może wystąpić (s. 27):

  • w trakcie postoju (samozapłon) – spowodowany np. przez wysokie lub niskie temperatury, dużą wilgotność lub ekspozycję na słoną wodę,
  • w trakcie ładowania spowodowany awarią stacji dokującej lub nieprawidłowym ładowaniem samochodu,
  • wskutek kolizji lub innego uszkodzenia mechanicznego,
  • wskutek ponownego nagrzewania sięnastępującego po ugaszeniu pojazdu.

Jak mówi Maria Majewska z PSPA, samozapłon samochodu elektrycznego jest zdarzeniem wyjątkowo rzadkim, a do jego wystąpienia przyczyniają się sytuacje ekstremalne:

„Przykładem tego są m.in. bardzo niskie lub wysokie temperatury (powyżej 45 st. C). Eksploatacja lub ładowanie w tego typu skrajnych warunkach może wpłynąć na wystąpienie niepożądanych reakcji chemicznych powodujących przegrzanie akumulatora. W tym miejscu trzeba jednak jednoznacznie zaznaczyć, że ekstremalne temperatury same w sobie nigdy nie będą wyłączną przyczyną pożaru BEV (pojazdów o napędzie elektrycznym – przyp. Demagog)”.

Maria Majewska, New Mobility Manager w komentarzu dla Demagoga

W jaki sposób producenci elektryków zabezpieczają akumulatory przed pożarem?

PSPA w swoim opracowaniu dzieli sposoby ochrony przed pożarem na 3 kategorie:

  • zabezpieczenia przeciwpożarowe na poziomie ogniwa,
  • zabezpieczenia przeciwpożarowe na poziomie baterii,
  • zabezpieczenia przeciwpożarowe na poziomie całego auta.

Zabezpieczenia przeciwpożarowe na poziomie ogniwa

Dr Wojciech MrozikNewcastle University dzieli stosowane metody zabezpieczenia przed pożarem np. na: fizyczne i chemiczne.

Fizyczne:

  • system przerywający obwód elektryczny (CID): wraz ze wzrostem ciśnienia lub temperatury przerywają dopływ prądu do akumulatora, aby zminimalizować ryzyko niestabilności termicznej prowadzącej do zapalenia się; jego aktywacja powoduje jednak, że akumulator nie nadaje się do użytku,
  • termistor: opornik reagujący na wzrost temperatury. Gdy zbliża się ona do niebezpiecznego poziomu (powyżej 100 stopni Celsjusza), zmniejsza się przepływ prądu.

Chemiczne:

  • skład chemiczny ogniwa: w zależności od tego, jakich pierwiastków użyto do wytworzenia akumulatora, będzie on wydzielał różną energię w trakcie palenia się,

Zabezpieczenia przeciwpożarowe na poziomie baterii

Pożar akumulatora może zostać ograniczony poprzez stosowanie odpowiednich działań prewencyjnych. Jak czytamy w dokumencie PSPA obejmują one:

  • odpowiednią eksploatację baterii (dbanie, aby bateria nie była przeładowana lub przegrzana),
  • stosowanie niepalnych materiałów,
  • odpowiednia separacja ogniw od siebie,
  • ograniczenie rozprzestrzeniania się ciepła.

Zabezpieczenia przeciwpożarowe na poziomie całego auta

  • systemy ostrzegania: zgodnie z wymaganiami Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych (EKG ONZ) samochód powinien poinformować użytkownika np. o przegrzaniu baterii,
  • zabezpieczenie układu elektrycznego przed wodą,
  • specjalne testy bezpieczeństwa: zaprojektowane dla samochodów elektrycznych testy mające sprawdzić odporność baterii na uszkodzenia mechaniczne czy uszkodzenia ogniw.

Nowe regulacje prawne, a także rozwój technologii ochrony przed ogniem, mogą przyczynić się do tego, że w przyszłości ryzyko pożaru samochodu elektrycznego będzie mniejsze niż obecnie.

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Wpłać, ile możesz

Na naszym portalu nie znajdziesz reklam. Razem tworzymy portal demagog.org.pl

Wspieram

Obawiasz się
dezinformacji w sieci?

Poznaj nasze szkolenia

Poznaj nasze kursy