Czas czytania: około min.

Gospodarka w 2021 roku. Drugi rok pandemii przyniósł poprawę sytuacji

08.02.2022 godz. 10:29

Jak podaje GUS, w podstawowych obszarach działalności gospodarczej rok 2021 przyniósł lepsze wyniki niż rok poprzedni. Nieco poprawiła się sytuacja na rynku pracy: liczba pracujących wzrosła, a stopa bezrobocia zmalała. Jednocześnie jednak przez cały rok zwiększała się inflacja.

Według raportu „Sytuacja społeczno-gospodarcza kraju w 2021 r.”, opublikowanego przez Główny Urząd Statystyczny, w ubiegłym roku na sytuację społeczno-gospodarczą nadal wpływ wywierała pandemia COVID-19.

Produkt krajowy brutto

Według wstępnych szacunków PKB był realnie o 5,7 proc. wyższy niż w roku 2020, w którym to odnotowano spadek o 2,5 proc. Głównym czynnikiem wzrostu gospodarczego był popyt krajowy.

Popyt krajowy wzrósł o 8,2 proc. w stosunku do roku 2020. Spożycie ogółem wzrosło o 4,8 proc. (po spadku w roku wcześniejszym o 1,1 proc.), w tym spożycie w sektorze gospodarstw domowych zwiększyło się o 6,2 proc.

Ludność

Według szacunków spadek populacji ludności Polski był znacznie większy niż w 2020 roku. W wyniku mniejszej liczby urodzeń i dużego wzrostu liczby zgonów pogłębił się ujemny przyrost naturalny.

Liczba ludności Polski na koniec 2021 roku wyniosła 38,1 mln, co oznacza spadek o 184 tys. w stosunku do stanu z roku poprzedniego. Stopa ubytku rzeczywistego wyniosła -0,48 proc. Oznacza to, że na każde 10 tys. ludności ubyło prawie 50 osób.

Spadek liczby ludności w Polsce utrzymuje się od 2012 roku, z wyjątkiem roku 2017. Co prawda, odnotowano wówczas wzrost, ale wyniósł on zaledwie 1 tys. Szacuje się, że w ubiegłym roku liczba urodzeń była niższa od liczby zgonów o ok. 188 tys. (to mniej więcej tyle, ile wynosi liczba mieszkańców Rzeszowa).

Rynek pracy

W 2021 roku zarówno liczba pracujących w gospodarce narodowej, jak i przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw były nieznacznie wyższe niż w roku wcześniejszym, w którym odnotowano spadek.

W końcu 2021 roku zarejestrowanych było mniej osób bezrobotnych i oraz niższa była stopa rejestrowanego bezrobocia niż w roku 2020.

Przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw w 2021 roku ukształtowało się na poziomie 6 mln 345,5 tys. i było o 0,3 proc. wyższe niż w roku wcześniejszym. Największy wzrost zatrudnienia miał miejsce w branży informacji i komunikacji (4,7 proc.).

Przeciętne miesięczne wynagrodzenia brutto w sektorze przedsiębiorstw

Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw w 2021 roku wyniosło 5 889,84 zł i było o 8,8 proc. wyższe niż przed rokiem (wobec wzrostu o 4,7 proc. w 2020 roku). Wzrost płac odnotowano we wszystkich sekcjach sektora przedsiębiorstw.

Siła nabywcza przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w sektorze przedsiębiorstw w 2021 roku zwiększyła się w skali roku o 3,4 proc. (wobec wzrostu 1,5 proc. w 2020 roku). Wzrost realnych wynagrodzeń odnotowano we wszystkich kwartałach.

Przeciętna miesięczna realna emerytura i renta brutto

Kwota wypłat z tytułu zasiłków i świadczeń przedemerytalnych w 2021 roku wyniosła 881,8 mln zł – 14,4 proc. mniej niż rok wcześniej. W grudniu 2021 roku wypłacono z tego tytułu 67,7 mln zł, tj. o 13,7 proc. mniej niż w tym samym miesiącu w 2020 roku.

W 2021 roku wypłaty z Funduszu Emerytur Pomostowych pobierało przeciętnie 37 tys. emerytów (10,1 proc. więcej niż w roku 2020), a łączna kwota wypłat wyniosła 1,5 mld zł – o 19,8 proc. więcej niż w roku 2020.

Ceny

Średnioroczny wzrost cen towarów i usług konsumpcyjnych był najwyższy od 2001 roku i większy od założonego w ustawie budżetowej, w której prognozowano wzrost o 4,3 proc.

W 2021 roku ceny stopniowo rosły, szczególnie dynamicznie w drugiej połowie roku.

W grudniu natomiast wzrost cen był najwyższy od 21 lat. Ceny najbardziej wzrosły w zakresie transportu, mieszkania oraz żywności i napojów bezalkoholowych.

Produkcja

Po niewielkim spadku w 2020 roku produkcja sprzedana przemysłu zanotowała największy wzrost od początku transformacji gospodarczej. Ogółem była ona o 14,4 proc. wyższa niż w roku poprzednim (wobec spadku o 1,9 proc. w 2020 roku).

W jednostkach powyżej 9 pracujących sprzedaż zwiększyła się we wszystkich sekcjach przemysłu o 14,9 proc.

Produkcja budowlano-montażowa w 2021 roku zwiększyła się ogółem o 2,5 proc. a w jednostkach powyżej 9 osób – o 3,2 proc. Wyższa była produkcja w podmiotach realizujących głównie roboty budowlane specjalistyczne oraz specjalizujących się w budowie obiektów inżynierii lądowej i wodnej.

Sprzedaż detaliczna

Sprzedaż detaliczna była większa niż rok wcześniej o 5,8 proc. ogółem niż w roku 2020, kiedy to zaobserwowano spadek o 3,7 proc.

Najbardziej wzrosła sprzedaż tekstyliów, odzieży, obuwia (32 proc.). Po znacznym ograniczeniu sprzedaży w 2020 roku wzrost również odnotowano w grupach: pojazdy samochodowe, motocykle, części (10,7 proc.) i pozostałe (10,1 proc.).

Przewozy

Po wcześniejszym spadku odnotowano niewielki wzrost przewozu ładunków, a także przewozów pasażerskich, które zostały znacznie ograniczone przez pandemię. 

Przewozy ładunków ogółem wyniosły 578,7 mln ton (3,8 proc. więcej niż rok wcześniej, kiedy odnotowano spadek 6,8 proc.).

Zwiększyły się przewozy w transporcie kolejowym (16,7 proc.), natomiast w transporcie samochodowym ich wielkość nie uległa istotnej zmianie. Przewozy w transporcie lotniczym były znacznie większe niż rok wcześniej (o 60,4 proc.), ale wciąż dużo niższe niż w 2019 roku (o 60,1 proc.).

W grudniu 2021 roku przewieziono ogółem o 75,4 proc. więcej pasażerów niż rok wcześniej (wobec wzrostu o 87,4 proc. przed miesiącem i spadku o 59 proc. w grudniu 2020 roku). Znaczny wzrost przewozów utrzymał się we wszystkich rodzajach transportu.

Handel zagraniczny

Obroty towarowe z zagranicą były znacznie wyższe niż w analogicznym okresie w 2020 roku (odnotowano wtedy wzrost eksportu o 2,6 proc i spadek importu o 1,6 proc.). Przy większym wzroście importu niż eksportu dodatnie saldo wymiany ogółem było dużo niższe niż przed rokiem. 

Eksport liczony w złotych zwiększył się w okresie 11 miesięcy 2021 roku o 22,5 proc. – do 1 bln 189,1 mld zł. Z kolei import wzrósł o 28 proc. – do 1 bln 184,8 mld zł.

Koniunktura gospodarcza w styczniu 2022

Przedsiębiorcy oceniają ogólny klimat koniunktury pesymistycznie i gorzej lub podobnie jak w grudniu 2021 roku. 

Z drugiej strony wśród badanych podmiotów nadal przeważają opinie, że negatywne skutki pandemii COVID-19 dla ich działalności będą niewielkie lub nie wystąpią. Wyjątek stanowią przedsiębiorstwa zakwaterowania i gastronomii, spośród których tylko 22 proc. spodziewa się, że wpływ pandemii będzie niewielki lub żaden (wobec 35 proc. w grudniu 2021 roku).

Koniunktura konsumencka w styczniu 2022

Wskaźniki ufności konsumenckiej określające bieżące i oczekiwane tendencje konsumpcji indywidualnej uległy dalszemu pogorszeniu. Bardziej negatywnie oceniane niż w grudniu 2021 roku są wskazania dotyczące m.in. oczekiwanej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego oraz sytuacji ekonomicznej kraju.

Na przełomie 2021 i 2022 roku odsetek respondentów postrzegających pandemię jako duże zagrożenie dla zdrowia populacji jako całości wynosi 39 proc., a dla osobistego zdrowia – 28 proc.

Nieco mniej osób pracujących niż przed miesiącem zdecydowanie obawia się utraty pracy lub zaprzestania prowadzenia własnej działalności (4 proc. w stosunku do 5 proc. miesiąc wcześniej) lub stwierdza możliwość wystąpienia takiej sytuacji (14 proc. w stosunku do 15 proc. miesiąc wcześniej).

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Podobał Ci się artykuł? Pomóż nam dzielić się prawdą!

Możesz śmiało rozpowszechniać ten artykuł na swojej stronie internetowej. Pamiętaj o podaniu źródła. Sprawdź jak możesz udostępniać.

Wpłać darowiznę i działaj z nami!

lub