Czas czytania: około min.

Czy wybierano czynnych polityków na Rzecznika Praw Obywatelskich?

20.04.2021 godz. 17:02

Wypowiedź

Manipulacja

Analiza w pigułce

Kontekst wypowiedzi

Wypowiedź Marcina Horały padła w programie Śniadanie w Polsat News i Interii 18 kwietnia. Rozmowa dotyczyła m.in. wyroku Trybunału Konstytucyjnego, według którego obecny Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar będzie musiał w ciągu 3 miesięcy opuścić stanowisko. Ponadto pojawiła się kwestia potencjalnych następców Bodnara – jednym z kandydatów jest wysunięty przez Prawo i Sprawiedliwość Bartłomiej Wróblewski. Propozycja wzbudza wiele kontrowersji, między innymi dlatego, że Wróblewski jest aktywnym posłem PiS. Odpowiadając na te zarzuty, Marcin Horała, również poseł na Sejm z ramienia PiS, podał kilka nazwisk byłych RPO, którzy mieli powiązania polityczne przed pełnieniem tej funkcji. Jego zdaniem sytuacja kilku dotychczasowych rzeczników może być analogiczna do tej z Wróblewskim.

Rzecznik Praw Obywatelskich

Rzecznik Praw Obywatelskich sprawdza, czy prawa obywateli są szanowane przez instytucje państwowe. Funkcję tę określają artykuły 208-211 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku. Zostały tam także określone warunki pełnienia tego stanowiska, które interesują nas w tej analizie. W art. 209 możemy przeczytać:

1. Rzecznik Praw Obywatelskich jest powoływany przez Sejm za zgodą Senatu, na 5 lat.
2. Rzecznik Praw Obywatelskich nie może zajmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska profesora szkoły wyższej ani wykonywać innych zajęć zawodowych.
3. Rzecznik Praw Obywatelskich nie może należeć do partii politycznej, związku zawodowego ani prowadzić działalności publicznej nie dającej się pogodzić z godnością jego urzędu.

Najbardziej istotny będzie dla nas ust. 3 tego artykułu, ponieważ to on może wzbudzać kontrowersje w przypadku kandydatury Wróblewskiego. Przypomnijmy, że 15 kwietnia 2021 roku Sejm powołał posła PiS – Bartłomieja Wróblewskiego – na Rzecznika Praw Obywatelskich VIII kadencji. Zgodnie z Konstytucją, a także Ustawą o Rzeczniku Praw Obywatelskich z 1987 roku, zgodę na tę kandydaturę musi jeszcze wyrazić Senat RP, który ma miesiąc, aby poddać sprawę pod głosowanie. W przypadku gdy Senat nie wyrazi zgody, Sejm będzie musiał powołać na to stanowisko inną osobę. Warto dodać, że już wcześniej Prawo i Sprawiedliwość starało się przekonać parlament do zaaprobowanej przez siebie kandydatury Piotra Wawrzyka, który został przez Sejm powołany 21 stycznia, jednak Senat – w głosowaniu 18 lutego – nie wyraził zgody.

Problematyczna kwestia dotycząca kandydatury Wróblewskiego leży w tym, że od 2013 roku należy on do PiS i do dzisiaj jest aktywnym członkiem partii politycznej. Po czwartkowym głosowaniu Sejmu Bartłomiej Wróblewski powiedział, że zrezygnuje z członkostwa i mandatu poselskiego, kiedy zostanie wybrany na RPO – wymaga tego ust. 3 art. 209 Konstytucji, o którym przed chwilą wspomnieliśmy.

Poprzedni Rzecznicy Praw Obywatelskich

Marcin Horała w programie Śniadanie w Polsat News i Interii przywołał nazwiska kilku osób, które zostały powołane na RPO w okolicznościach, które uznał za warte porównania do sytuacji Wróblewskiego. Jego zdaniem mieliśmy już do czynienia z przypadkami, w których na to stanowisko wybierano osoby czynne politycznie – zarówno w Sejmie, jak i Senacie. Aby poprzeć swój argument faktami, przytoczył następujących rzeczników:

Jak można zauważyć, żaden z wymienionych przez Horałę rzeczników w momencie powołania nie zasiadał w parlamencie jako poseł czy senator. Ponadto nie byli oni także aktywni w polityce, gdy Sejm rozważał lub głosował nad ich kandydaturą. Choć informacje o poprzednich RPO podane przez Horałę są prawdziwe, to nie można uznać okoliczności powołania Wróblewskiego za analogiczne i porównywalne. Na tej podstawie oceniamy wypowiedź jako manipulację.

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Podobał Ci się artykuł? Pomóż nam dzielić się prawdą!

Możesz śmiało rozpowszechniać ten artykuł na swojej stronie internetowej. Pamiętaj o podaniu źródła. Sprawdź jak możesz udostępniać.

Wpłać darowiznę i działaj z nami!

lub