Waldemar Żurek dalej w podwójnej roli

W sierpniu 2025 roku „Rzeczpospolita” poinformowała, że rząd rozważa zrezygnowanie z ustawy rozdzielającej urząd ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego. Kwestia ta ma zostać za to rozwiązana w przygotowywanej ustawie o prokuraturze, która ma być kompleksową reformą tej instytucji. To jednak nieoficjalne informacje portalu. 

Faktem jest, że projekt zmian w prawie w celu rozdzielenia wyżej wspomnianych stanowisk, pozostaje od stycznia 2025 roku na etapie procedowania przez Komisję Prawniczą i nie wiadomo, czy zostanie skierowany do Sejmu.

W sierpniu zgromadzenie prokuratorów Prokuratury Regionalnej w Warszawie podjęło uchwałę, w której udzielono poparcia dla rozdzielenia funkcji ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego. Waldemar Żurek, obecnie sprawujący oba urzędy, zadeklarował, że również jest za takim rozwiązaniem. Choć jednocześnie stwierdził, że najpierw trzeba naprawić całą prokuraturę.

Jeśli chodzi o drugą część obietnicy, to już 29 lutego 2024 roku Komisja Europejska podjęła decyzję potwierdzającą udział Polski w Prokuraturze Europejskiej. Decyzja KE weszła w życie w marcu. 24 polskich prokuratorów okręgowych ma zostać prokuratorami europejskimi.

Obietnica została więc częściowo zrealizowana.

Rozwód Ministra Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego

Jak czytamy na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości od 2016 roku stanowisko Prokuratora Generalnego i Ministra Sprawiedliwości zostały połączone w wyniku przyjęcia znowelizowanej ustawy Prawo o prokuraturze. Jak wyjaśniliśmy w jednej z naszych analiz, na mocy tej nowelizacji stworzono również Prokuraturę Krajową oraz zlikwidowała Krajową Radę Prokuratury i wojskowy pion organizacyjny prokuratury.

19 stycznia ówczesny Minister Sprawiedliwości Adam Bodnar przedstawił założenia projektu zmian w prawie, których przyjęcie poskutkowałoby rozdzieleniem funkcji Ministra Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego.

Na czym dokładnie mają polegać zmiany?

Następnie w lipcu 2024 roku zaprezentowano gotowy projekt ustawy. Jej głównym celem wciąż jest ustanowienie naczelnego organu prokuratury – Prokuratora Generalnego, który nie będzie połączony  z funkcją Ministra Sprawiedliwości.

Po konsultacjach publicznych i uzyskaniu opinii Komisji Weneckiej do projektu ustawy wprowadzono zmiany m.in. dotyczące, kto będzie mógł zgłaszać kandydatów na Prokuratora Generalnego.

Zgodnie z projektem ustawy zatwierdzonym przez Stały Komitet Rady Ministrów wstępne kandydatury na Prokuratora Generalnego będzie mogła przedstawiać Krajowa Rada Prokuratury. Z kolei do KRP kandydatury Prokuratora Generalnego będą mogli zgłaszać czynni prokuratorzy, Krajowa Rada Radców Prawnych, Naczelna Rada Adwokacka i Rada Działalności Pożytku Publicznego (art. 1 pkt 8).

Wyboru Prokuratora Generalnego będzie dokonywał Sejm bezwzględną większością głosów za zgodą Senatu (art. 1 pkt 8).

Czym jest Prokuratura Europejska?

Prokuratura Europejska (EPPO od ang. European Public Prosecutor’s Office) jest niezależnym organem Unii działającym od 1 czerwca 2021 roku. Odpowiada ona za prowadzenie postępowań przygotowawczych, wnoszenie i popieranie oskarżeń oraz wytaczanie powództw przeciwko sprawcom przestępstw naruszających interesy finansowe UE.

Rząd podjął kroki w celu akcesji do Prokuratury Europejskiej w pierwszych tygodniach rządzenia

Jedną z pierwszych decyzji po objęciu urzędu Ministra Sprawiedliwości przez Adama Bodnara było przesłanie wniosku do premiera Donalda Tuska o skierowanie notyfikacji do Komisji Europejskiej oraz Rady Unii Europejskiej o przystąpieniu Polski do EPPO.

27 grudnia 2023 roku podczas posiedzenia rządu wniosek Adama Bodnara został przyjęty. 17 stycznia 2024 roku szefowa EPPO Laura Kövesi „wyraziła satysfakcję”  ze złożenia przez Polskę notyfikacji o przystąpieniu do organu. 29 lutego 2024 roku udział polskich prokuratorów został potwierdzony. 

Kontroluj polityków!

Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.

Wpłacam