Czym jest bioasekuracja?

Bioasekuracja to rozwiązania wdrażane na terenie gospodarstwa, jak i w jego najbliższym otoczeniu, mające na celu ochronę biologiczną i zdrowotną gospodarstwa. 

To m.in. działania mające na celu zwalczanie chorób, takich jak trapiący polskie hodowle afrykański pomór świń. Z danych Głównego Inspektoratu Weterynarii wynika, że w 2024 roku w Polsce wciąż odnotowuje się ogniska tej choroby.

Po upływie pierwszych stu dni nowego rządu nie poznaliśmy założeń programu odtworzenia polskiej tradycji hodowli świń. Nie został także przedstawiony program dofinansowań do bioasekuracji. Wtedy oceniliśmy obietnicę na niezrealizowaną.

100 proc. refundacji dla gospodarstw

W czerwcu 2024 roku Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi ogłosiło program wsparcia na bioasekurację. Chodzi o refundację całości wydatków przeznaczonych na ten cel. 

Projekt został zrealizowany jako zadanie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). Otworzyła ona nabór wniosków, który trwał od 3 do 26 lipca 2024 roku.

Zainteresowani hodowcy mogli ubiegać się o zwrot środków za m.in. zakup mat dezynfekcyjnych, odzieży ochronnej czy sprzętu do dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji. Przewidziano także zwrot kosztów przebudowy lub remontów pomieszczeń dla świń. 

Ze wstępnego komunikatu ARiMR wynika, że do końca naboru hodowcy złożyli 6,6 tys. wniosków o refundację. 

Jednorazowe dopłaty, czy stałe wsparcie?

Także w budżecie na 2025 rok zabezpieczono dla ARiMR 30 mln zł na cel „pomoc finansowa w ramach refundacji wydatków poniesionych przez producentów świń na dostosowanie gospodarstw do wymogów utrzymywania świń – bioasekuracja” (s. 347). Nabór w tej sprawie ogłoszono jesienią i znów oferowano hodowcom zwrot do 100 proc. kosztów. 

Za to w projekcie budżetu na 2026 rok (załącznik 11) nie znaleźliśmy już wspomnianej wyżej pozycji. Z tego powodu nie wiemy, czy dofinansowania do bioasekuracji będą nadal realizowane.

A co z tradycją hodowli świń?

Na początek zaznaczmy, że określenie użyte z pierwszej części obietnicy jest nieprecyzyjne. Nie znamy dokładnych kryteriów, które musiałby spełnić polski rynek hodowlany, aby przywrócić „polską tradycję hodowli świń”.

Znamy natomiast dokładne dane dotyczące pogłowia trzody chlewnej. Wskazują, że baza hodowlana nie została odbudowana.

Według Banku Danych Lokalnych w połowie 2014 roku pogłowie świń wynosiło 11,27 mln. W czerwcu 2023 roku, pod koniec rządów PiS, było ich 9,44 mln. Według najnowszych danych z grudnia 2024 roku świń jest jeszcze mniej, bo 9,08 mln.

Pierwsze kroki, ale bez stałych zmian

W 2024 roku Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Świń wsparło polskich hodowców i zaoferowało im zwrot do 100 proc. kosztów bioasekuracji. Taki sam nabór zrealizowano jesienią 2025 roku. 

Program nie został ustalony na stałe i nie wiemy, czy będzie kontynuowany w 2026 roku – w projekcie budżetu państwa nie przewidziano na ten cel środków (załącznik 11). 

Równolegle pomimo braku precyzji w określeniu „tradycji hodowli świń” możemy stwierdzić, że trend spadkowy pogłowia nie został odwrócony. Na tej podstawie oceniamy obietnicę jako częściowo zrealizowaną.

Kontroluj polityków!

Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.

Wpłacam