Czas czytania: około min.

O ile wzrosły wynagrodzenia urzędników za rządów PO-PSL? [Aktualizacja]

11.04.2022 godz. 18:16

Wypowiedź

fot. Adrian Grycuk/CC BY-SA 3.0-pl/Wikimedia Commons

Fałsz

Analiza w pigułce

  • Rządy PO-PSL obejmują okres od listopada 2007 roku do listopada 2015 roku. W pierwszej przyjętej przez tę koalicję ustawie budżetowej na 2008 rok kwota bazowa dla wynagrodzeń członków korpusu służby cywilnej wyniosła 1 837,10 zł.
  • następnym roku została podwyższona o 74 grosze do kwoty 1 837,84 zł. Kolejna zmiana miała miejsce dopiero w ustawie budżetowej na rok 2019.
  • W czasach, kiedy premierem był Donald Tusk, nieliczne grupy zawodowe należące do sfery budżetowej mogły liczyć na podwyżki (np. nauczyciele i funkcjonariusze policji). Jednak traktujemy wypowiedź Artura Sobonia jako odnoszącą się do zarobków służby cywilnej i dlatego też uznajemy ją za prawdziwą.
  • [Aktualizacja, 27.09.2022] W związku z pomyłką w poprzedniej wersji tekstu przedstawiamy prawidłowe wyliczenia. W pierwszej ustawie budżetowej przyjętej przez koalicję PO-PSL kwota bazowa dla wynagrodzeń członków korpusu służby cywilnej wyniosła 1 837,10 zł. W kolejnym roku kwota ta wzrosła do 1 873,84 zł, czyli o 36,74 zł.
  • W związku z tym ocena wypowiedzi została zmieniona na fałsz.

Opozycja domaga się podwyżek dla budżetówki, wiceminister przypomina okres rządów PO

4 kwietnia w programie „Gość Radia Zet” wystąpił Artur Soboń. Prowadząca audycję przytoczyła pytanie Katarzyny Lubnauer o to, jakich podwyżek płac w sferze budżetowej można się spodziewać w obliczu najnowszych danych o prawie 11-procentowej inflacji.

Wiceminister finansów stwierdził, że rząd PiS – w przeciwieństwie do poprzedniej władzy – dba o podwyżki w „budżetówce”. Jak zauważył, za rządów koalicji PO-PSL nie zwiększono wynagrodzeń w tym sektorze, a punkt bazowy dla pracowników służby cywilnej nawet nie drgnął.

Ostatnio o wyższe zarobki dla osób zatrudnionych w sferze budżetowej upomniał się Donald Tusk. Według przewodniczącego PO  pracownicy m.in. służby zdrowia, oświaty oraz urzędnicy powinni otrzymać 20 proc. podwyżki, gdyż są oni dziś w bardzo trudnej sytuacji, zarabiając często ok. 2 tys. zł.

Czym jest służba cywilna?

Podstawą prawną działania służby cywilnej w Polsce jest ustawa z 2008 roku. Centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawie służby cywilnej jest Szef Służby Cywilnej, który podlega bezpośrednio Prezesowi Rady Ministrów.

Korpus służby cywilnej tworzą (art. 2) pracownicy zatrudnieni na stanowiskach urzędniczych w: 

  • Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, 
  • urzędach ministrów i przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów oraz urzędach centralnych organów administracji rządowej, 
  • urzędach wojewódzkich oraz innych urzędach stanowiących aparat pomocniczy terenowych organów administracji rządowej podległych ministrom lub centralnym organom administracji rządowej, Krajowej Informacji Skarbowej i izbach administracji skarbowej, 
  • komendach, inspektoratach i innych jednostkach organizacyjnych stanowiących aparat pomocniczy kierowników zespolonych służb, inspekcji i straży wojewódzkich oraz kierowników powiatowych służb, inspekcji i straży, Centralnym Biurze Śledczym Policji, Biurze Spraw Wewnętrznych Policji, Centralnym Biurze Zwalczania Cyberprzestępczości, Centralnym Laboratorium Kryminalistycznym Policji, Biurze Spraw Wewnętrznych Straży Granicznej,
  • Biurze Nasiennictwa Leśnego, 
  • jednostkach budżetowych obsługujących państwowe fundusze celowe, których dysponentami są organy administracji rządowej.

Korpus służby cywilnej tworzą także powiatowi i graniczni lekarze weterynarii oraz ich zastępcy.

Korpus służby cywilnej dzieli się na pracowników (osoby zatrudnione na umowie o pracę) i urzędników (mianowanych przez Szefa Służby Cywilnej). Pojęcie członka korpusu służby cywilnej oznacza pracowników, urzędników oraz osoby zatrudnione na wyższych stanowiskach w służbie cywilnej.

Co składa się na wynagrodzenie w służbie cywilnej?

Wynagrodzenie zasadnicze członka korpusu służby cywilnej jest ustalane z zastosowaniem mnożnika kwoty bazowej. Wysokość kwoty bazowej określa ustawa budżetowa na dany rok (mówi o tym art. 87 ust. 1 ustawy o służbie cywilnej). Natomiast poziom mnożnika musi mieścić się w przedziałach przewidzianych dla danej grupy stanowisk. Przedziały te określa rozporządzenie

Od stycznia 2010 roku obowiązuje nowy system mnożników. W stosunku do wcześniejszych przepisów niemal we wszystkich grupach stanowisk obniżono maksymalne wysokości mnożników. Po 2010 roku mnożniki pozostają praktycznie bez mian. W 2016 roku nieznacznie podwyższono je w kilku grupach stanowisk.

Do ostatecznej pensji należy doliczyć dodatki. O części z nich uznaniowo decydują dyrektorzy urzędów. Mowa m.in. o nagrodach z funduszu nagród (art. 93 ustawy). Przyznawane są również nagrody jubileuszowe, dodatki za wieloletnią pracę oraz dodatki zadaniowe.

Kwota bazowa przez wiele lat pozostawała bez zmian

Wysokość wspomnianej kwoty bazowej w ciągu ostatnich kilkunastu lat przedstawiała się następująco:

  • 2005 – 1 769,26 zł,
  • 2006 – 1 795,80 zł,
  • 2007 – 1 795,80 zł,
  • 2008  1 837,10 zł,
  • 2009 1 873,84 zł,
  • 2010 1 873,84 zł,
  • 2011 1 873,84 zł,
  • 2012 1 873,84 zł,
  • 2013 1 873,84 zł,
  • 2014 1 873,84 zł,
  • 2015 1 873,84 zł,
  • 2016 – 1 873,84 zł,
  • 2017 – 1 873,84 zł,
  • 2018 – 1 873,84 zł,
  • 2019 – 1 916,94 zł,
  • 2020 – 2 031,96 zł,
  • 2021 – 2 031,96 zł,
  • 2022 – 2 031,96 zł.

Od 2008 do 2015 roku, kiedy to ustawę budżetową przygotowywała koalicja PO-PSL, jedynie w 2009 roku nastąpił wzrost o 36,74 zł. Kwota bazowa pozostała bez zmian nie tylko do końca poprzednich rządów, ale aż do roku 2019.

[Aktualizacja, 27.09.2022]

Wzrost kwoty bazowej pomiędzy 2008 a 2009 rokiem wyniósł 36,74 zł. Nie jest więc prawdą, że wynagrodzenia urzędników nie wzrosły „o ani złotówkę”. W związku z tym ocena wypowiedzi Artura Sobonia została zmieniona na fałsz [koniec aktualizacji].

Wzrost limitu na wynagrodzenia

Zmieniał się natomiast limit środków na wynagrodzenia dla służby cywilnej. W 2008 roku wyniósł 5,55 mld zł, z czego samo wynagrodzenie zasadnicze to 4,065 mld zł (art. 23 ustawy budżetowej). W kolejnych latach wyglądał następująco:

  • 2009 – 6,381 mld zł, 
  • 2010 – 6,706 mld zł, 
  • 2011 – 6,804 mld zł,
  • 2012 – 6,857 mld zł,
  • 2013 – 6,890 mld zł,
  • 2014 – 7,040 mld zł,
  • 2015 – 7,167 mld zł.

Przeciętne wynagrodzenie

Zgodnie z art. 15 ust. 7 ustawy o służbie cywilnej Szef Służby Cywilnej przedstawia Prezesowi Rady Ministrów, do końca marca każdego roku, sprawozdanie o stanie służby cywilnej i o realizacji zadań tej służby za rok poprzedni. 

Możemy się z tych sprawozdań dowiedzieć, że w 2008 roku przeciętne miesięczne wynagrodzenie (z uwzględnieniem nagród i dodatkowego wynagrodzenia rocznego) wyniosło 4 351 zł brutto.

W 2015 roku przeciętne miesięczne wynagrodzenie członków korpusu służby cywilnej wyniosło natomiast 4 964 zł.

Jak czytamy w raporcie: „w latach 2009-2015 – tj. w czasie, kiedy kwota bazowa pozostawała niezmieniona – wynagrodzenie przeciętne w korpusie służby cywilnej spadło realnie o 0,1%, podczas gdy w gospodarce narodowej realnie wzrosło o 16,0% do poziomu 3 900 zł”.

Podwyżki dla nauczycieli i Policji za rządów PO

W okresie zamrożenia płac w sferze budżetowej podniesiono pensje części pracowników zatrudnianych przez państwo, m.in. policjantom i nauczycielom. 

2008 roku kwota bazowa dla nauczycieli wynosiła 2 074,15 zł. Od stycznia 2009 roku było to 2 177,86 zł, a od września 2009 roku – 2 286,75 zł. Od września 2010 roku wynosiła już 2 446,82 zł, od września 2011 roku – 2 618,10 zł, a od września 2012 roku – 2 717,59 zł (przez kolejne lata nie uległa zmianie).

Więcej o podwyżkach dla nauczycieli za rządów PO-PSL piszemy w analizach wypowiedzi Iwony MichałekJoanny Kluzik- Rostkowskiej.

W przypadku żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy kwota bazowa wzrosła jedynie z 1 493,42 zł w 2008 roku do 1 523,29 zł w roku 2009, by już do końca rządów koalicji PO-PSL nie ulec zmianie.  Natomiast rozporządzeniem z 3 kwietnia 2012 roku podwyższono wielokrotność kwoty bazowej stanowiącej przeciętne uposażenie policjantów (tzw. mnożnik). Wzrosła ona z 2,65 do 2,87.

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Podobał Ci się artykuł? Pomóż nam dzielić się prawdą!

Możesz śmiało rozpowszechniać ten artykuł na swojej stronie internetowej. Pamiętaj o podaniu źródła. Sprawdź jak możesz udostępniać.

Wpłać darowiznę i działaj z nami!

20 zł
Imię*
Nazwisko*
Adres e-mail*
Ulica dom/lokal
Kod pocztowy
Miasto

lub