Strona główna Wypowiedzi Zarobki nauczycieli. Który rząd podniósł im pensje?

Zarobki nauczycieli. Który rząd podniósł im pensje?

Zarobki nauczycieli. Który rząd podniósł im pensje?

Przemysław Czarnek

Poseł
Prawo i Sprawiedliwość

To myśmy podnieśli wynagrodzenie nauczycieli o 76 proc. dla najmniej zarabiających i o 50 proc. blisko dla najlepiej zarabiających. Koledzy pana Krzysztofa Gawkowskiego, w latach 2011–2015 podnieśli o 0 proc. te wynagrodzenia, chociaż nie było wojny ani pandemii.

Super Express, 16.11.2023

Manipulacja

Wypowiedź uznajemy za manipulację, gdy zawiera ona informacje wprowadzające w błąd lub naginające/przeinaczające fakty, w szczególności poprzez:

  • pominięcie ważnego kontekstu,  
  • wykorzystywanie poprawnych danych do przedstawienia fałszywych wniosków,  
  • wybiórcze wykorzystanie danych pasujących do tezy (cherry picking), 
  • używanie danych nieporównywalnych w celu uzyskania efektu podobieństwa lub kontrastu,  
  • wyolbrzymienie swoich dokonań lub umniejszenie roli adwersarza, 
  • pozamerytoryczne sposoby argumentowania.

Sprawdź metodologię

Super Express, 16.11.2023

Manipulacja

Wypowiedź uznajemy za manipulację, gdy zawiera ona informacje wprowadzające w błąd lub naginające/przeinaczające fakty, w szczególności poprzez:

  • pominięcie ważnego kontekstu,  
  • wykorzystywanie poprawnych danych do przedstawienia fałszywych wniosków,  
  • wybiórcze wykorzystanie danych pasujących do tezy (cherry picking), 
  • używanie danych nieporównywalnych w celu uzyskania efektu podobieństwa lub kontrastu,  
  • wyolbrzymienie swoich dokonań lub umniejszenie roli adwersarza, 
  • pozamerytoryczne sposoby argumentowania.

Sprawdź metodologię

  • Do 2022 roku najmniej zarabiającą grupą nauczycieli byli nauczyciele stażyści ze stopniem wykształcenia określonym jako „pozostałe wykształcenie”.
  • W 2022 roku zastąpiono stopnie „nauczyciela stażysty” i „nauczyciela kontraktowego” jednym stopniem „nauczyciela początkującego”. Od tego momentu najmniej zarabiającą grupą wśród nauczycieli są nauczyciele początkujący z „pozostałym wykształceniem”.
  • Najwięcej natomiast zarabiają nauczyciele dyplomowani z tytułem zawodowym magistra z przygotowaniem pedagogicznym. 
  • W latach 2008–2015 wynagrodzenia nauczycieli zarabiających najmniej wzrosły (1, 2) o 59,6 proc., a nauczycieli zarabiających najwięcej – o 30,63 proc.
  • W latach 2016–2023 wynagrodzenia nauczycieli zarabiających najmniej wzrosły o 137,94 proc., a nauczycieli zarabiających najwięcej – o 46,35 proc.
  • W latach 2011–2015 dwukrotnie zwiększono wynagrodzenia nauczycieli. Pierwszy raz w 2011 roku, a następnie w 2012 roku. Pisaliśmy o tym w tej analizie.
  • Trend stagnacji we wzroście płac utrzymywał się przez lata 2013–2016, a więc obejmował również pierwszy pełny rok rządów Zjednoczonej Prawicy.
  • Wypowiedź Przemysława Czarnka oceniamy jako manipulację. Nieprawdą jest, że w latach 2011–2015 nie było żadnych podwyżek dla nauczycieli – były dwie. Co więcej, minister zestawia ze sobą nieporównywalne dane, odnosząc dwie kadencje Zjednoczonej Prawicy do jednej kadencji rządów PO-PSL.

Przemysław Czarnek, będąc gościem na antenie Super Expressu, stwierdził, że jeżeli Mateusz Morawiecki powierzy mu funkcję Ministra Edukacji i Nauki, to podejmie się jej sprawowania. 

Dodatkowo minister poinformował, że w razie nieuzyskania wotum zaufania przez tworzący się obecnie rząd Mateusza Morawieckiego nie opowie się za rządem Donalda Tuska. Zadeklarował jednak, że będzie popierał ewentualne „dobre ustawy” poprawiające sytuację emerytów, rencistów czy nauczycieli. 

Podczas rozmowy minister komentował doniesienia, że nauczyciele są oburzeni rządami Zjednoczonej Prawicy. W odpowiedzi na te zarzuty Przemysław Czarnek przypomniał, że rząd w ostatnich latach zmniejszył biurokrację i zwiększył wynagrodzenia dla nauczycieli w przeciwieństwie do poprzedników z koalicji PO-PSL.

Zmiany wprowadzone w Karcie Nauczyciela

Zgodnie z art. 30 ust. 5 Karty Nauczyciela wysokość minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego corocznie ustala minister właściwy do spraw oświaty i wychowania. To podstawowy i stały składnik nauczycielskich pensji. Stawki te różnią się w zależności od stopnia awansu zawodowego i kwalifikacji nauczyciela.

Obecnie, po zmianach wprowadzonych w Karcie Nauczyciela, według art. 9a ust. 2 pierwszym stopniem w karierze zawodowej nauczyciela jest nauczyciel początkujący. Stopień ten został wprowadzony w 2022 roku w miejsce nauczyciela stażysty i nauczyciela kontraktowego. Niezmienionymi stopniami pozostają: nauczyciel mianowany i nauczyciel dyplomowany. 

Zmiany te weszły w życie 1 września 2022 roku. Nauczyciele, którzy do 31 sierpnia 2022 roku uzyskali stopień nauczyciela kontraktowego, ale nie zdobyli jeszcze mianowania, będą mogli się o nie starać na starych zasadach do 31 sierpnia 2027 roku.

Na jakiej podstawie określa się wynagrodzenie nauczycieli?

Jeszcze za rządów PO-PSL wynagrodzenie nauczyciela było określane na podstawie czterech stopni awansu zawodowego oraz czterech poziomów wykształcenia. Rozróżniano następujące stopnie poziomów wykształcenia:

  • tytuł zawodowy magistra z przygotowaniem pedagogicznym,
  • tytuł zawodowy magistra bez przygotowania pedagogicznego, tytuł zawodowy licencjata (inżyniera) z przygotowaniem pedagogicznym,
  • tytuł zawodowy licencjata (inżyniera) bez przygotowania pedagogicznego, dyplom ukończenia kolegium nauczycielskiego lub nauczycielskiego kolegium języków obcych,
  • pozostałe wykształcenie.

Po zestawieniu ze sobą poziomów wykształcenia oraz stopni awansu zawodowego było jasne, że osoba mająca jednocześnie stopień nauczyciela dyplomowanego i tytuł zawodowy magistra oraz przygotowanie pedagogiczne otrzymywała najwyższe wynagrodzenie. 

Z kolei osoby będące nauczycielami stażystami i zaliczające się do najniższej grupy spośród poziomów wykształcenia (czyli grupy „pozostałe wykształcenie”) otrzymywały najniższe wynagrodzenie. 

Obecnie zarobki nauczycieli zostały spłaszczone w stosunku do opisanego wyżej systemu wynagrodzeń. Na ten moment obowiązują trzy stopnie awansu zawodowego oraz dwa poziomy wykształcenia, na podstawie których określane są wynagrodzenia. Stopnie wykształcenia to:

  • tytuł zawodowy magistra z przygotowaniem pedagogicznym,
  • tytuł zawodowy magistra bez przygotowania pedagogicznego, tytuł zawodowy licencjata (inżyniera) z przygotowaniem pedagogicznym, tytuł zawodowy licencjata (inżyniera) bez przygotowania pedagogicznego, dyplom ukończenia kolegium nauczycielskiego lub nauczycielskiego kolegium języków obcych, pozostałe wykształcenie.

Zmiany w wynagrodzeniach nauczycieli za rządów PO-PSL

Poniżej przedstawiamy porównanie najwyższych i najniższych wynagrodzeń nauczycieli w roku objęcia władzy przez koalicję PO-PSL i w roku oddania przez nią władzy. 

Podwyżki wynagrodzeń dla nauczycieli za rządów PO-PSLW latach 2008–2015 wynagrodzenie dla najmniej zarabiających nauczycieli wzrosło o ponad połowę (59,6 proc.). Z kolei nauczyciele zarabiający najwięcej mogli liczyć w tym okresie na podwyżkę o 30,63 proc.

Stagnacja wynagrodzeń nauczycieli w latach 2013–2016

Przemysław Czarnek stwierdził, że w latach 2011–2015 rząd PO-PSL w ogóle nie podniósł wynagrodzeń nauczycieli. Nie jest to prawda, o czym pisaliśmy w osobnej analizie. We wskazanym okresie pensje nauczycieli zostały podniesione dwukrotnie. 

W lipcu 2011 roku minimalna pensja nauczyciela wzrosła średnio o ok. 135 zł. Z kolei na mocy rozporządzenia wydanego w lipcu 2012 roku minimalne wynagrodzenie nauczycieli wzrosło przeciętnie o ok. 78 zł. Później rzeczywiście nastała stagnacja w tej kwestii.

W latach 2013–2016 pensje nauczycieli pozostawały bez zmian (1, 2). Okres stagnacji obejmuje też pierwszy pełen rok rządów Zjednoczonej Prawicy. Pensje nauczycieli zaczęły ponownie rosnąć dopiero w 2017 roku.

Zmiany w wynagrodzeniach nauczycieli za rządów ZP

Poniższa tabela obrazuje zmianę w wynagrodzeniach nauczycieli zarabiających najmniej i najwięcej w całym okresie rządów Zjednoczonej Prawicy.

Zmiany w wynagrodzeniach nauczycieli za rządów ZP

Zgodnie z danymi zawartymi w rozporządzeniach ministrów odpowiedzialnych za oświatę i wychowanie w latach 2016–2023 wynagrodzenie najmniej zarabiających nauczycieli zwiększyło się ponad dwukrotnie (o 137,94 proc.). W przypadku nauczycieli zarabiających najwięcej ta zmiana wyniosła 46,35 proc. 

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Wpłać, ile możesz

Na naszym portalu nie znajdziesz reklam. Razem tworzymy portal demagog.org.pl

Wspieram

Dowiedz się, jak radzić sobie z dezinformacją w sieci

Poznaj przydatne narzędzia na naszej platformie edukacyjnej

Sprawdź!