Analiza w pigułce

22 maja Aleksander Miszalski poinformował w serwisach społecznościowych, że postanowił złożyć zawiadomienie do prokuratury. Prezydent Krakowa zauważył, że w ostatnich dniach ktoś wykorzystał jego wizerunek do stworzenia deepfake’a. Ponadto do różnych instytucji trafiło sfałszowane urzędowe pismo z jego podpisem. 

Film przerobiony przy pomocy sztucznej inteligencji to kolejny przykład fałszywej informacji, którą opublikował profil podszywający się pod krakowski oddział Związku Ukraińców w Polsce. Na dezinformujący post zareagował także prawdziwy profil związku.

Źródło: Facebook.com, 20.05.2026

Kolejne treści podburzające Polaków przeciw Ukraińcom

Kilka dni temu opisaliśmy post, który ukazał się na tym samym fałszywym koncie – to wpis rzekomo zachęcający do wpłat na rzecz związku z okazji Dnia Wyszywanki. Wspomnieliśmy też o profilu udającym krakowską Straż Miejską, na którym również ukazał się materiał nawiązujący do tego święta i mający na celu tworzenie i pogłębianie podziałów między Polakami a Ukraińcami.

Fałszywa wypowiedź Miszalskiego również zawiera odwołania do Dnia Wyszywanki. Została sformułowana tak, by wywołać oburzenie wśród Polaków. „Chcę wam powiedzieć – żal nam, że wprowadziliśmy nowe ograniczenia, że odwołaliśmy niektóre świadczenia, darmową komunikację oraz część wsparcia mieszkaniowego. Wstyd nam za to” – miał rzekomo powiedzieć Miszalski. 

Ukraińcy mogli bezpłatnie korzystać z komunikacji miejskiej w Krakowie przez okres niecałych stu dni po pełnoskalowej inwazji Rosji w 2022 roku. Nie wiadomo, do czego dokładnie odnoszą się słowa o „wsparciu mieszkaniowym”. Możliwe, że chodzi o ograniczenia w dostępie do ośrodków zbiorowego zakwaterowania. W przeszłości krążyły różne fałszywe informacje o mieszkaniach, które Ukraińcy rzekomo mieli otrzymywać za darmo (1, 2, 3).

Jak sprawdzić, czy to deepfake?

Aby dowiedzieć się, czy mamy do czynienia z deepfakiem, możemy sprawdzić oryginalny kontekst nagrania. W tym celu skorzystaliśmy z opcji wyszukiwania obrazem w Google i zweryfikowaliśmy pochodzenie pierwszego kadru z tego nagrania. Znajdziemy je na stronie Konsulatu Generalnego Ukrainy w Krakowie. 

„Prezydent Krakowa Aleksander Miszalski wygłosił przemówienie w 1000. dniu pełnoskalowej agresji Rosji przeciwko Ukrainie, wyrażając w ten sposób solidarność z narodem ukraińskim”. Źródło: krakow.mfa.gov.ua.

W oryginalnej wersji filmu prezydent Miszalski wyraził solidarność z Ukrainą w 1000. dniu prowadzenia pełnoskalowej wojny z Rosją. Nagranie opublikowano 19 listopada 2024 roku.

Co więcej, przy pomocy narzędzia Hiya, dostępnego m.in. przez wtyczkę InVID, sprawdziliśmy, czy głos Aleksandra Miszalskiego nie został przerobiony przy użyciu sztucznej inteligencji. Wynik jest jednoznaczny – niemal ze 100-proc. pewnością jest to deepfake.

Wyniki analizy narzędzia Hiya. Źródło: InVID Verification Plugin

Inne fałszywe wpisy

Fałszywy profil krakowskiego oddziału Związku Ukraińców w Polsce opublikował też wpis, w którym udzielono poparcia Aleksandrowi Miszalskiemu. Wpis ukazał się dzień przed ciszą wyborczą poprzedzającą referendum w sprawie odwołania prezydenta i rady miasta. W oczach osób negatywnie nastawionych do Ukrainy taki wpis jest dyskredytujący dla Miszalskiego.

Z kolei fałszywym pismem, o którym wspomniał Aleksander Miszalski, może być dokument udostępniony w komentarzach pod wspomnianym deepfakiem przez jedno z kont. Przypomina ono oryginalne pismo prezydenta Krakowa: zawiera odpowiedni znak, czcionkę i podpis. 

Niepokojąca jest za to treść, w której Miszalski rzekomo dziękuje jednej z członkiń zarządu proukraińskiego stowarzyszenia Zustricz za gotowość do dalszej współpracy przy przygotowaniach do referendum. W odpowiedzi na nasze pytanie potwierdziła ona, że pismo rzekomo wysłane w jej imieniu jest fałszywe. Widać wyraźne podobieństwo do zdarzenia z 2025 roku, gdy ktoś w imieniu fundacji Ukraiński Dom wysyłał zaproszenia do urzędów na wiec poparcia dla Rafała Trzaskowskiego.

Kontroluj polityków!

Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.

Wpłacam