Opisujemy ważne dla debaty publicznej tematy dotyczące polityki, fact-checkingu, dezinformacji i propagandy.
Polacy masowo wracają z Wielkiej Brytanii? Sprawdzamy
Brytyjskie media ostrzegają przed masowym exodusem mieszkańców Wysp. Jedną z uciekających z Wielkiej Brytanii grup mają być Polacy. Temat podchwyciły także polskie media. Przyjrzeliśmy się przytaczanym w debacie publicznej statystykom. Czy potwierdzają powielane tezy?
Fot. Shutterstock / Modyfikacje: Demagog
Polacy masowo wracają z Wielkiej Brytanii? Sprawdzamy
Brytyjskie media ostrzegają przed masowym exodusem mieszkańców Wysp. Jedną z uciekających z Wielkiej Brytanii grup mają być Polacy. Temat podchwyciły także polskie media. Przyjrzeliśmy się przytaczanym w debacie publicznej statystykom. Czy potwierdzają powielane tezy?
13 grudnia 2025 roku w Daily Mail ukazał się artykuł o „wielkim exodusie” Polaków z Wielkiej Brytanii. Jak wskazano w tekście, od czerwca 2024 do czerwca 2025 roku 25 tys. Polaków opuściło Wielką Brytanię, a przyjechało jedynie 7 tys. Wcześniej o exodusie pisano w The Times w kontekście odpływu obywateli Wielkiej Brytanii: 257 tys. w ostatnim roku opuściło Wyspy, a przyjechało 143 tys. Oba artykuły wpisują się w szerszą debatę na temat stanu Wielkiej Brytanii po brexicie (1, 2, 3).
Na temat powrotu Polaków entuzjastycznie zareagowali politycy (1, 2) oraz media w Polsce (1, 2, 3). Donald Tusk na platformie X napisał: „Polacy wracają z UK do swej kwitnącej Ojczyzny. Lubię to”. 12 stycznia 2026 w Dużym Formacie opublikowano artykuł oraz podcast o powrotach Polaków z Anglii.
Na artykuły Daily Mail i Gazety Wyborcze jodpowiedział dziennikarz The Guardian Jakub Krupa, pokazując dane i tłumacząc, że nie ma dowodów na ten wielki exodus. Temat ten pojawił się również w niedawnym podcaście na kanale Dwie Lewe Ręce.
Od lat mamy dodatnie saldo migracji na pobyt stały
Główny Urząd Statystyczny rozróżnia dwa rodzaje migracji. Jednym z nich jest migracja na pobyt stały, która odnosi się jedynie do udokumentowanych faktów emigracji – wymeldowania się z pobytu stałego w Polsce w związku z wyjazdem za granicę.
Według danych o migracji na pobyt stały od 2016 roku spadła liczba osób na stałe przeprowadzających się z Polski do Wielkiej Brytanii. W 2016 roku było to prawie 3 tys. osób, a w 2024 roku już 2,2 tys.
Szczególnie wysoki wzrost salda migracyjnego, czyli różnicy między osobami, które wyjechały do Wielkiej Brytanii, a tymi, które stamtąd przybyły, odnotowano w latach 2017-2019, a więc po referendum brexitowym. W 2016 roku było to 340 osób „na plusie”, a w 2019 roku już 1 632 osoby. Od tego czasu jedynie w 2022 roku więcej osób przeniosło się z Polski do Wielkiej Brytanii niż z Wielkiej Brytanii do Polski (902 „na minusie”).Co mówią badania migracji w Wielkiej Brytanii?
Od czasu brexitu w Wielkiej Brytanii ogólnie notuje się spadek migracji obywateli UE na Wyspy. W opublikowanych w zeszłym roku raporcie na temat długoterminowej migracji zwraca się uwagę na spadek liczby wydawanych wiz pracowniczych oraz studenckich o 70 proc. (str. 1).
Według brytyjskiego urzędu statystycznego (ONS) od czerwca 2024 do czerwca 2025 w Wielkiej Brytanii osiedliło się 7 tysięcy Polaków (str. 9), a wyjechało 25 tysięcy (str. 15). Przy czym, jak wskazuje Jakub Krupa, liczba Polaków opuszczających Wielką Brytanię jest co roku podobna.
Porównując dane GUS i ONS, można zauważyć dodatni stosunek migracji na korzyść Polski (więcej osób z Wielkiej Brytanii osiedla się w Polsce niż wyjeżdża). Jednak obserwowane ruchy migracyjne nie mają charakteru masowego.
Ważna zmiana w metodzie liczenia emigracji czasowej
Informację o części Polaków mieszkających za granicą znajdziemy w zbiorze danych GUS o migracji czasowej.Warto przy tym zwrócić uwagę, że w 2010–2020 GUS liczył osoby przebywające czasowo za granicą powyżej 3 miesięcy (s. 1). Natomiast w nowych danych za lata 2019-2024 policzone zostały osoby przebywające za granicą na pobyt czasowy 12 miesięcy i dłużej.
Porównując dane za rok 2019 w obu raportach widać, że w pierwszym z nich (s. 2) na pobyt czasowy w Wielkiej Brytanii przebywa 678 tys. Polaków, a w nowym raporcie (s. 2) już 547,4 tys. Tylko z tego powodu z Wielkiej Brytanii w 2019 roku „zniknęło” 130 tys. Polaków. W 2024 roku, według najnowszego szacunku, ich liczba wynosiła 414,5 tys.
W podcaście Gazety Wyborczej możemy usłyszeć, że „według danych GUS w 2017 roku w Wielkiej Brytanii było 800 tys. Polaków, a w 2024 już 400 tys.” [czas nagrania: 01:42]. Te liczby najprawdopodobniej odnoszą się właśnie do liczby migrantów na pobyt czasowy, którą podaje GUS. Trzeba jednak za zaznaczyć – przez opisaną wyżej zmianę definicji czasowego migranta dane sprzed 2019 roku są nieporównywalne z najnowszymi.
Ilu Polaków mieszka w Wielkiej Brytanii?
Mediom zdarza się utożsamiać podaną wyżej liczbę Polaków przebywających czasowo w Wielkiej Brytanii z liczbą wszystkich Polaków, którzy tam mieszkają (1, 2, 3). To jednak błąd.
Szacunkowo na koniec 2024 r. liczba emigrantów z Polski przebywających czasowo za granicą 12 miesięcy i dłużej wynosiła 1,5 mln, z czego 415 tys. przebywało w Wielkiej Brytanii). Natomiast według opublikowanego jesienią ubiegłego roku przez GUS we współpracy z MSZ Atlasu Polonii i Polaków za granicą, w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej w 2025 roku znajdowało się 1,3 mln Polaków, a na całym świecie Polonia liczy 22,1 mln osób.
Na tle tej liczby tym bardziej emigracja kilku czy kilkunastu tysięcy Polaków z Wysp rocznie nie wydaje się wielka. Do podobnych wniosków można dojść, gdy spojrzy się na dane z brytyjskich spisów powszechnych.
Liczba Polaków w Wielkiej Brytanii według brytyjskiego spisu powszechnego
Podobnie jak w Polsce, spis powszechny w Wielkiej Brytanii odbywa się co 10 lat. Ostatni miał miejsce w 2021 roku. Za przeprowadzenie spisu powszechnego w Wielkiej Brytanii odpowiadają trzy różne urzędy statystyczne:
- ONS – spis obywateli brytyjskich na terenie Anglii i Walii
- NRS – spis obywateli brytyjskich na terenie Szkocji
- NISRA – spis obywateli brytyjskich na terenie Irlandii Północnej
O liczbie mieszkających tam Polaków mogą informować dwie statystyki: :
- Liczba osób urodzonych w Polsce, przebywających w Wielkiej Brytanii (ONS: 743 tys., NRS: 75 tys., NISRA: 22 tys.)
- Liczba obywateli z polskim obywatelstwem w UK (ONS: 760 tys., NRS: 92 tys., NISRA: 24 tys.)
Oznacza to, że liczba Polaków w Zjednoczonym Królestwie według ostatnich spisów powszechnych wynosiła prawie 850 tys lub nawet 900 tys. Wobec tego jeszcze raz warto podkreślić – wyjazd nawet 25 tys. Polaków rocznie oznacza stosunkowo niewielki spadek polskiej populacji.
Kontroluj polityków!
Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.
*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter



