[Konkret 53.] Stały monitoring rzek

[Konkret 53.] Stały monitoring rzek

Donald Tusk

Prezes Rady Ministrów
Koalicja Obywatelska

Obejmiemy rzeki stałym monitoringiem w automatycznych stacjach pomiaru czystości.  Zmodernizujemy systemy oczyszczania i przetwarzania ścieków i uruchomimy narzędzia pozwalające na skuteczne zwalczanie nielegalnych zrzutów ścieków. Wdrożymy program rewitalizacji rzeki „Czysta Odra”.

100 konkretów

Niezrealizowana

Obietnicę uznajemy za niezrealizowaną, jeżeli wraz z upłynięciem określonej cezury czasowej nie zostały podjęte żadne działania podmiotu w kierunku jej realizacji. Ta kategoria oceny służy weryfikacji obietnic zarówno w trakcie kadencji (jeśli dana obietnica miała dokładnie określony horyzont czasowy realizacji, np. uchwalenie ustawy w ciągu pierwszych stu dni rządu), jak i po jej zakończeniu (w przypadku obietnic, które nie miały wyraźnie zadeklarowanego terminu realizacji).

Sprawdź metodologię

100 konkretów

Niezrealizowana

Obietnicę uznajemy za niezrealizowaną, jeżeli wraz z upłynięciem określonej cezury czasowej nie zostały podjęte żadne działania podmiotu w kierunku jej realizacji. Ta kategoria oceny służy weryfikacji obietnic zarówno w trakcie kadencji (jeśli dana obietnica miała dokładnie określony horyzont czasowy realizacji, np. uchwalenie ustawy w ciągu pierwszych stu dni rządu), jak i po jej zakończeniu (w przypadku obietnic, które nie miały wyraźnie zadeklarowanego terminu realizacji).

Sprawdź metodologię

Co ze stałym monitoringiem rzek? 

W maju 2024 roku resort rolnictwa w odpowiedzi na interpelację poinformował, że monitoring rzek jest realizowany przez Instytut Rybactwa Śródlądowego im. Stanisława Sakowicza – Państwowy Instytut Badawczy (IRŚ-PIB). 

Jak czytamy na stronie IRŚ-PIB obecnie na polskich rzekach zainstalowano 46 automatycznych stacji pomiarowych. Docelowo ma być jednak 320 automatycznych stacji i ponad 500 dodatkowych mobilnych punktów pomiarowo-kontrolnych.

To jednak efekt działań poprzedniego rządu, który obiecał w 2022 roku nowoczesny monitoring rzek. Już w połowie 2023 roku montowano pierwsze punkty pomiarowe.

Nowe kierownictwo resortu środowiska zgłosiło umowę z IRŚ-PIB na monitoring rzek do prokuratury. Zarzucano, że umowa opiewała na zbyt dużą kwotę, nie gwarantowała wykonania i nie włączała nowego systemu do Państwowego Monitoringu Środowiska. Do tej pory nie przedstawiono alternatywnego rozwiązania, które miałoby zapewnić stały monitoring rzek.

Nowelizacja ustawy o Odrze

Rząd pracuje nad nowelizacją ustawy o rewitalizacji Odry. Opis projektu pojawił się w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów w połowie lipca 2024 roku. Od stycznia 2025 roku projekt jest dostępny na stronie Rządowego Procesu Legislacyjnego. W grudniu 2025 roku Rada Ministrów wciąż go nie przyjęła.

Nowelizacja ma m.in. ustanowić cykliczny przegląd pozwoleń wodnoprawnych oraz pozwoleń zintegrowanych na wprowadzanie ścieków do wód na obszarze zlewni rzeki Odry. Przewiduje także rewitalizację i odtwarzanie starorzeczy.

W lutym 2024 roku ukazał się projekt Programu „Czysta Odra”. Wiceminister klimatu Urszula Zielińska w kwietniu 2024 roku, w ramach odpowiedzi na interpelację, wyjaśniła, że program „Czysta Odra” nie będzie programem rewitalizacji rzeki. To zestaw rekomendacji w zakresie przeciwdziałania zakwitom „złotej algi”. W tym zakresie nowy rząd ma sukces w postaci udanych eksperymentów z perhydrolem.

Prace trwają, szczegółów brak

informacji otrzymanej w październiku 2025 roku z Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska wiemy, że trwają prace nad nowelizacją przepisów, które umożliwią prowadzenie automatycznego monitoringu. Projekt nie pojawił się jeszcze w Rządowym Centrum Legislacji. 

Równocześnie już teraz GIOŚ prowadzi pilotaż w 10 stacjach pomiarowych na dorzeczu Odry. Od resortu klimatu dowiedzieliśmy się, że z biegiem czasu liczba ta wzrośnie do 60 stacji. Wyniki z monitoringu są na bieżąco publikowane na stronie internetowej, a szczegółowe prace trwają w specjalnie powołanych zespołach roboczych.

Ostatecznie program monitoringu nie działa na stałe i na wszystkich rzekach w Polsce. Nowelizacja ustawy o Odrze ciągle jest na etapie prac rządowych. Dlatego obietnicę oceniamy na niezrealizowaną.

Kontroluj polityków!

Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Bądź na bieżąco z faktami!

Zapisz się na nasz newsletter i co tydzień otrzymuj sprawdzone informacje prosto do Twojej skrzynki.





    Patrzymy politykom na ręce

    Pomóż nam rozliczać ich ze słów i obietnic

    WESPRZYJ NAS!

    Dowiedz się, jak radzić sobie z dezinformacją w sieci

    Poznaj przydatne narzędzia na naszej platformie edukacyjnej

    Sprawdź