Fake News
Dzieci śpiewają „Ojciec nasz Bandera” w polskiej szkole? Wyjaśniamy popularne nagranie
4 min czytania
Obalamy fałszywe informacje pojawiające się w mediach społecznościowych oraz na portalach internetowych. Odwołując się do wiarygodnych źródeł, weryfikujemy najbardziej szkodliwe przykłady dezinformacji.
4 min czytania
Dzieci śpiewają „Ojciec nasz Bandera” w polskiej szkole? Wyjaśniamy popularne nagranie
Ukraina 
Fake news W mediach społecznościowych ogromną popularność zdobyło nagranie przedstawiające dzieci śpiewające piosenkę „Ojciec nasz Bandera”. Z opisu wynika, że materiał wideo nakręcono w polskiej szkole, w Warszawie, co wywołało falę oburzenia. Sprawdzamy, gdzie w rzeczywistości powstał film i jaki jest jego prawdziwy kontekst.
W mediach społecznościowych ogromną popularność zdobyło nagranie przedstawiające dzieci śpiewające piosenkę „Ojciec nasz Bandera”. Z opisu wynika, że materiał wideo nakręcono w polskiej szkole, w Warszawie, co wywołało falę oburzenia. Sprawdzamy, gdzie w rzeczywistości powstał film i jaki jest jego prawdziwy kontekst.
ANALIZA W PIGUŁCE
- W mediach społecznościowych udostępniono materiał wideo (1, 2, 3), w którym dzieci śpiewają piosenkę „Ojciec nasz Bandera”. Opis dołączony do filmu sugeruje, że zdarzenie miało miejsce w jednej z polskich szkół, w Warszawie.
- Nagranie nie powstało w Polsce. W komentarzu dla Demagoga menedżer zespołu Endżi Kreyda potwierdził, że nagranie zarejestrowano podczas ich koncertu charytatywnego w Zniwkowskim kompleksie edukacyjnym w Ukrainie.
Na TikToku opublikowano nagranie przedstawiające dzieci, które w szkolnej sali śpiewają ukraińską piosenkę „Ojciec nasz Bandera”. W materiale podano [pisownia oryginalna]: „CO TO JEST? W POLSKIEJ SZKOLE W WARSZAWIE DZIECI ŚPIEWAJĄ, ŻE BANDERA JEST BOHATEREM; Panie Prezydencie, czy Polacy nadal są na pierwszym miejscu?”.
Źródło: Tiktok.com, 20.08.2025
Nagranie szybko rozprzestrzeniło się w sieci. Na TikToku osiągnęło niemal milion wyświetleń, zebrało ponad 18,4 tys. polubień i 1,3 tys. komentarzy, a następnie pojawiło się w innych mediach społecznościowych (1, 2).
Film wywołał gorącą dyskusję wśród użytkowników TikToka. Wielu z nich uwierzyło w fałszywy przekaz i nie kryło swojego oburzenia. W komentarzach czytamy [pisownia oryginalna]: „To już przekracza wszelkie standardy gdzie są ludzie którzy odpowiadają za polske”, „Panie Prezydencie proszę o interwencję Pański wyborca”, „Dlaczego nikt nie reaguje?”.
Analiza nagrania – flaga Ukrainy i charakterystyczne wnętrze
Już w pierwszych sekundach filmu można zauważyć kluczowy szczegół, który wzbudza wątpliwości, czy wideo powstało w Polsce. W rogu sceny wyraźnie widać flagę Ukrainy [czas nagrania 0:08].
Źródło: Tiktok.com, 20.08.2025. Modyfikacje: Demagog
Uwagę zwracają również inne elementy wnętrza, takie jak charakterystyczne zasłony i drewniana podłoga, które przez wielu komentujących były wskazywane jako nietypowe dla współczesnych polskich placówek oświatowych [czas nagrania 0:04].
W poszukiwaniu źródła – docieramy do oryginalnego nagrania
Kolejnym krokiem była weryfikacja, czy nagranie jest dostępne w sieci w innym kontekście. Za pomocą wyszukiwania obrazem udało się odnaleźć oryginalny film, opublikowany 5 czerwca 2024 roku na oficjalnym profilu zespołu Енджі Крейда (Endżi Kreyda) na TikToku. To właśnie członkowie zespołu wykonali popularną ukraińską pieśń „Батько наш Бандера” („Ojciec nasz Bandera”).
Weryfikujemy źródło nagrania. Czy to na pewno Polska?
Aby sprawdzić, czy materiał wideo faktycznie powstał w Polsce, skontaktowaliśmy się bezpośrednio z kierownictwem ukraińskiego zespołu Endżi Kreyda, który jest wykonawcą piosenki i pierwotnie opublikował nagranie z koncertu.
W komentarzu dla Demagoga przedstawiciel zespołu kategorycznie zaprzeczył, jakoby materiał nagrano w Polsce. Wyjaśnił, że film pochodzi z jednego z ok. 80 koncertów charytatywnych, które zespół zagrał w Ukrainie, aby wspierać morale i zbierać fundusze na potrzeby sił zbrojnych.
„Żadnego koncertu w Polsce w tym okresie nie było. Jedyny występ w Polsce zagraliśmy latem 2022 roku w Krakowie, w plenerze. Od tamtej pory zespół koncertował w Niemczech, Danii i Izraelu, ale nie w Polsce. Wiemy, że postać Bandery jest w Polsce tematem bardzo wrażliwym, dlatego z naszej strony nie było i nie będzie żadnych prób wykonywania tej piosenki w Polsce. Rozumiemy konsekwencje i nie mamy zamiaru prowokować Polaków tym utworem. Nigdy nie mieliśmy zamiaru rozbudzać wrogości między Ukraińcami a Polakami. Bardzo cenimy wysiłki, jakie Polska od początku wojny podejmuje, aby pomóc Ukrainie w naszej walce”.
Dokładna lokalizacja nagrania – szkoła w Smiłe
Menedżerowi udało się precyzyjnie zidentyfikować miejsce, w którym powstało nagranie. Jest to zespół placówek oświatowych pod nazwą „Ogólnokształcąca Szkoła stopnia I–III nr 3 – kolegium” Rady Miejskiej Smiły, w obwodzie czerkaskim (z ukr. Навчально-виховний комплекс „Загальноосвітня школа I–III ступенів № 3-колегіум” Смілянської міської ради Черкаської області).
Otrzymaliśmy także zdjęcie z tego wydarzenia – widać na nim te same osoby, które występują w nagraniu. Ze względu na ochronę prywatności zdecydowaliśmy się jednak zanonimizować ich twarze.
Źródło: Zdjęcie archiwalne zespołu Endżi Kreyda, Modyfikacje: Demagog
Analiza powstała w ramach projektu współfinansowanego ze środków Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności, w ramach programu Wspieramy Ukrainę realizowanego przez Fundację Edukacja dla Demokracji.
Kontroluj polityków!
Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.
*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter
POLECANE DLA CIEBIE
