4 min czytania
Obalamy fałszywe informacje pojawiające się w mediach społecznościowych oraz na portalach internetowych. Odwołując się do wiarygodnych źródeł, weryfikujemy najbardziej szkodliwe przykłady dezinformacji.
4 min czytania
„Żeglarstwo zginie od wiatraków”. Czy to słowa Marka Jakubiaka?
Fake news To, co zaczęło się jako żart, przerodziło się w szyderstwo. Rozpowszechniany w sieci cytat polityka, który stwierdził, że turbiny wiatrowe zniszczą żaglówki, jest nieprawdziwy.
Fot. Facebook / Pixabay / Modyfikacje: Demagog
„Żeglarstwo zginie od wiatraków”. Czy to słowa Marka Jakubiaka?
To, co zaczęło się jako żart, przerodziło się w szyderstwo. Rozpowszechniany w sieci cytat polityka, który stwierdził, że turbiny wiatrowe zniszczą żaglówki, jest nieprawdziwy.
Analiza w pigułce
- Na portalu X pojawiła się rzekoma wypowiedź Marka Jakubiaka, który miał stwierdzić, że turbiny wiatrowe osłabiają siłę wiatru, przez co gorzej pływa się żaglówkami. Zrzut ekranu domniemanego cytatu trafił następnie na Facebooka (1, 2, 3).
- Polityk zdementował, aby kiedykolwiek wypowiedział takie słowa. Załączone do wpisów zdjęcie pochodzi z programu Telewizji Republika z kwietnia 2025 roku. Podczas transmisji Marek Jakubiak nie mówił nic o turbinach wiatrowych ani o żaglówkach.
Zmyślanie cytatów bądź wyrywanie ich z kontekstu to jedna z metod ośmieszania osób publicznych. Swego czasu drwiono w ten sposób z posła Marka Suskiego, który miał ponoć przekonywać o wyższości Księżyca nad Słońcem, co okazało się parafrazą wiersza Jana Brzechwy niesłusznie przypisywaną politykowi.
Niedawno popularność zdobyła rzekoma wypowiedź innego polityka, Marka Jakubiaka, który miał przekonywać o zgubnym wpływie turbin wiatrowych. Z wpisu, który pojawił się na portalu X, mogliśmy się dowiedzieć, że były kandydat w wyborach prezydenckich stwierdził ponoć [pisownia oryginalna]: „Ja niedawno byłem na Mazurach i wyraźnie tam widać, że wiatr jest słabszy bo fale wiatrowe są pocięte wirnikami wiatraków, których dookoła nastawiali. Żeglarstwo zginie od tych nowych fanaberii”.
Źródło: X.com, 01.09.2025
Wkrótce potem rzekomy cytat polityka trafił na Facebooka, gdzie podały go takie profile jak SokzBuraka czy Wolne Radio Europa. Nie obyło się bez szyderczych komentarzy: Wpis z profilu SokzBuraka głosi: „Jakubiak. Elyta PiS”.
Źródło: Facebook.com, 04.09.2025
Negatywnie do domniemanych słów Jakubiaka odnieśli się także użytkownicy w komentarzach pod wpisem. Jedna z osób napisała [pisownia oryginalna]: „Jak będzie Pan chciał odpłynąć to wytworzymy taki wicher ,że popłynie Pan na zawsze w nieznane . Tam nie będzie wiatraków”. Inna z osób z kolei stwierdziła [pisownia oryginalna]: „Żeglarstwo zaginie ale pamięć o idiotyzmach tego człowieka pozostanie na wieki. Zapomniał dodać że elektrony w prądzie z wiatraków mają mniejszą wydajność niż te z węgla”.
Poseł Jakubiak nigdy nie mówił o śmierci żeglarstwa przez wiatraki
Marek Jakubiak w przeszłości negatywnie wypowiadał się na temat elektrowni wiatrowych. W kwietniu 2025 roku mówił o zamknięciu niemieckiej farmy wiatrowej, podając to jako argument za powrotem do węgla. Czy zatem wypowiedź o cięciu wiatru przez wirniki jest prawdziwa?
Jednym z tropów jest zrzut ekranu dołączony do wpisów. Dzięki wykorzystaniu wstecznego wyszukiwania grafiką udało nam się znaleźć oryginalny materiał wideo, z którego pochodzi zdjęcie. Zrobiono je w trakcie programu „W Punkt” emitowanego przez Telewizję Republika 1 kwietnia 2025 roku. W rozmowie z dziennikarką Marek Jakubiak komentował zwolnienie z więzienia Ryszarda Cyby, skazanego na dożywocie za zabójstwo posła PiS Marka Rosiaka w 2010 roku. W czasie programu polityk nie mówił nic o turbinach wiatrowych ani żegludze na Mazurach.
Rzekomą wypowiedź skomentował sam poseł, który na portalu X stwierdził, że jest to „czysty fejk”.
Czysty fejk ale, że tylu ludzi łyka to jak czaple. pic.twitter.com/GUXoHmubGa
— Marek Jakubiak 🇵🇱 (@jakubiak_marek) September 2, 2025
Jak sprawdzać kontekstów obrazów? Wystarczy prosta technika
Do weryfikacji kontekstu obrazów i filmów nie potrzeba specjalistycznych narzędzi. W wielu przypadkach pomoże nam – wspomniane wcześniej – wsteczne wyszukiwanie obrazem. Ta technika pomaga ustalić, skąd pochodzi fotografia lub film, kiedy materiał po raz pierwszy opublikowano w sieci i czy opis odpowiada rzeczywistości. Wystarczy sięgnąć po narzędzia, takie jak Google Grafika, Google Lens, TinEye lub Yandex Image i załadować analizowany materiał.
Kontroluj polityków!
Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.
*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter
POLECANE DLA CIEBIE
