Czas czytania: około min.

Czy liczba prób samobójczych w pierwszym kwartale 2021 roku wzrosła?

17.06.2021 godz. 10:52

Wypowiedź

Manipulacja

Analiza w pigułce

  • Jak wynika z danych udostępnionych nam przez polską Policję, pomiędzy I kwartałem 2020 rokuI kwartałem 2021 roku ogólna liczba prób samobójczych wzrosła o 11,6 proc. Wśród dzieci i młodzieży liczba prób samobójczych wzrosła o 23,7 proc. Wśród młodych ludzi zmalała za to liczba prób samobójczych zakończonych zgonem.
  • Marta Golbik mylnie zasugerowała, że wzrost liczby prób samobójczych o jedną czwartą odnosi się do ogółu społeczeństwa – w rzeczywistości dotyczy on grupy osób poniżej 18. roku życia. Ten sam błąd znalazł się na grafice towarzyszącej tweetowi posłanki.
  • W związku z tym wypowiedź oceniamy jako manipulację.

Kontekst wypowiedzi

Posłanka Koalicji Obywatelskiej Marta Golbik poruszyła w swoim tweecie kwestię wzrostu prób samobójczych wśród młodych osób. Na podstawie danych „Dziennika Gazeta Prawna” stwierdziła, że liczba prób samobójczych w pierwszym kwartale 2021 wzrosła o niemal jedną czwartą w stosunku do pierwszego kwartału 2020 roku. Dodała również, że problem ten dotyczy szczególnie dzieci i młodzieży. W tym samym tweecie znalazła się informacja o liczbie środowiskowych ośrodków opieki psychologiczno-pedagogicznej. Ten fragment wypowiedzi posłanki weryfikowaliśmy w osobnej analizie.

Statystyki prób samobójczych

Statystyki dotyczące zamachów samobójczych prowadzone są przez Komendę Główną Policji. Tym, na co należy zwrócić szczególną uwagę, jest fakt, że informacje o zamachach samobójczych prezentowane są wg jednostek rejestrujących zamachy samobójcze (w Policji – jednostek organizacyjnych), a nie jednostek podziału administracyjnego kraju (województwa).

Od 2013 roku zmienił się sposób gromadzenia i generowania danych statystycznych dotyczących zamachów samobójczych. Obecnie dane wprowadzane są do Krajowego Systemu Informacyjnego Policji, za pośrednictwem formularza KSIP 10 – „Rejestracja zgłoszenia zamachu samobójczego”, bezpośrednio po wydarzeniu lub w momencie ustalenia, że doszło do zamachu samobójczego. Dodatkowo system „zamraża” dane z miesięcznym opóźnieniem, pozwalając na modyfikację w przypadkach ustalenia w późniejszym etapie postępowania, iż nie doszło do próby samobójczej.

Dostępne na stronie Policji dane obejmują lata 2017–2020. Nie ma natomiast informacji dotyczących roku 2021.

Według dostępnych danych w 2020 roku doszło do 12 013 prób samobójczych i do 5 165 zamachów samobójczych zakończonych zgonem. Natomiast w przedziale wiekowym 7-18 lat było 843 prób samobójczych i 107 zamachów zakończonych zgonem. W związku z tym, że wypowiedź dotyczy porównania I kwartału 2020 i 2021 roku, zwróciliśmy się do Komendy Głównej Policji o dodatkowe informacje w trybie dostępu do informacji publicznej. Z udostępnionych nam danych wynika, że w I kwartale 2020 roku było łącznie 2 851 prób samobójczych oraz 1 185 zamachów zakończonych zgonem. W I kwartale 2021 roku liczby te wyniosły odpowiednio: 3 182 i 1 215.

Wśród dzieci i młodzieży statystyki prób samobójczych prezentowały się następująco:

  • w I kwartale 2020 roku – 219 prób, w tym 5 w przedziale wiekowym 7-12 lat i 214 w przedziale wiekowym 13-18 lat,
  • w I kwartale 2021 roku – 271 prób, w tym 14 w przedziale wiekowym 7-12 lat i 257 w przedziale wiekowym 13-18 lat.

A tak przedstawiają się dane dla pozostałych grup wiekowych:

  • 19-24 lata: I kwartał 2020 – 322 próby, I kwartał 2021 – 398 prób,
  • 25-29 lat: I kwartał 2020 – 296 prób, I kwartał 2021 – 305 prób,
  • 30-34 lata: I kwartał 2020 – 287 prób, I kwartał 2021 – 345 prób,
  • 35-39 lat: I kwartał 2020 – 323 próby, I kwartał 2021 – 359 prób,
  • 40-44 lata: I kwartał 2020 – 299 prób, I kwartał 2021 – 315 prób,
  • 45-49 lat: I kwartał 2020 – 226 prób, I kwartał 2021 – 265 prób,
  • 50-54 lata: I kwartał 2020 – 193 próby, I kwartał 2021 – 191 prób,
  • 55-59 lat: I kwartał 2020 – 176 prób, I kwartał 2021 – 183 próby,
  • 60-64 lata: I kwartał 2020 – 186 prób, I kwartał 2021 – 177 prób,
  • 65-69 lat: I kwartał 2020 – 125 prób, I kwartał 2021 – 134 próby,
  • 70-74 lata: I kwartał 2020 – 80 prób, I kwartał 2021 – 96 prób,
  • 75-79 lat: I kwartał 2020 – 37 prób, I kwartał 2021 – 40 prób,
  • 80-84 lata: I kwartał 2020 – 35 prób, I kwartał 2021 – 47 prób,
  • 85+: I kwartał 2020 – 46 prób, I kwartał 2021 – 52 próby.

Największe procentowe wzrosty liczby prób samobójczych w I kwartale 2021 roku odnotowana dla następujących grup wiekowych:

  • 80-84 lata (34,3 proc.),
  • 7-18 lat (23,7 proc.),
  • 19-24 lata (23,6 proc.).

Natomiast grupy wiekowe 50-54 lata oraz 60-64 lata odnotowały spadek liczby prób samobójczych – odpowiednio o 1 proc. i 4,8 proc.

W I kwartale 2021 wśród dzieci i młodzieży odnotowano 51 prób samobójczych więcej niż w I kwartale roku 2020. Stanowi to wzrost o 23,7 proc. Ogólna liczba prób samobójczych w I kwartale 2021 roku w porównaniu do I kwartału roku 2020 zwiększyła się o 331, co oznacza wzrost o 11,6 proc. Zatem Marta Golbik błędnie zasugerowała, że wzrost o około jedną czwartą dotyczy wzrostu liczby prób samobójczych dla ogółu społeczeństwa.

Warto odnotować, że błąd znalazł się również na grafice dołączonej do tweeta posłanki. Opis odnosi się do prób samobójczych wśród dzieci i młodzieży, natomiast wykres przedstawia liczby prób samobójczych ogółem w pierwszych kwartałach 2020 i 2021 roku.

Próby samobójcze zakończone zgonem

Komenda Główna Policji udostępniła nam również dane dotyczące prób samobójczych zakończonych zgonem. W I kwartale 2020 roku takich przypadków było łącznie 1 185, a rok później – 1 215. Oznacza to, że na wszystkie próby samobójcze odpowiednio 41 proc. i 38 proc. zakończyło się śmiercią ich uczestników. W ciągu roku nastąpił zatem pod tym względem niewielki spadek.

Spadek liczby prób samobójczych zakończonych zgonem odnotowano również w przypadku osób w wieku 13-18 lat. I kwartał 2020 roku przyniósł 26 prób samobójczych dzieci i młodzieży zakończonych zgonem (12 proc. wszystkich prób), a rok później zgonem zakończyło się 19 prób samobójczych młodszych członków społeczeństwa (7,3 proc. wszystkich prób).

Artykuł powstał w ramach projektu „Fakty w debacie publicznej”, realizowanego z dotacji programu „Aktywni Obywatele – Fundusz Krajowy”, finansowanego z Funduszy EOG.

*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter

Podobał Ci się artykuł? Pomóż nam dzielić się prawdą!

Możesz śmiało rozpowszechniać ten artykuł na swojej stronie internetowej. Pamiętaj o podaniu źródła. Sprawdź jak możesz udostępniać.

Wpłać darowiznę i działaj z nami!

lub