Nowelizacja „lex deweloper” w Sejmie 

Posłowie Polski 2050 znaleźli się w ogniu pytań ze strony dziennikarzy oraz swoich współkoalicjantów po tym, jak Prawo i Sprawiedliwość (PiS) poparło ich poprawkę do tzw. specustawy mieszkaniowej. Ustawa ta, znana także jako „lex deweloper”, została przyjęta jeszcze w 2018 roku – za czasów rządów Zjednoczonej Prawicy.

Polska 2050 zgłosiła poprawkę przeciwną, która pozostawia zapis w pierwotnym brzmieniu, czyli utrzymuje w mocy taki obowiązek. Równocześnie w rządowym projekcie zachowano zapis stwierdzający, że to samorządy będą mogły określać w lokalnych standardach urbanistycznych liczbę miejsc postojowych dla danej inwestycji (art. 10 pkt 2).

Mucha: prodeweloperskie, a nie proludzkie

O tę sytuację w Polskim Radiu została zapytana Joanna Mucha, posłanka Polski 2050. Dziennikarka poprosiła polityczkę o wytłumaczenie, dlaczego Polska 2050, będąca częścią obozu władzy, nie mogła takiego postulatu przeforsować jeszcze podczas pisania tej ustawy i zamiast tego głosuje przeciwko rządowi.

Wiceszefowa partii odpowiedziała, że jej ugrupowanie zaproponowało konsultacje w tej sprawie w ramach prac podkomisji, lecz usłyszało od rządu „twarde nie”. Wyjaśniła, że to inni członkowie koalicji rządzącej zadecydowali o usunięciu z ustawy przepisu nakładającego na deweloperów odgórny obowiązek zapewnienia parkingów, co Polska 2050 uznała za „prodeweloperskie”. – Więc uważam, że powinniśmy byli tak zagłosować, jak zagłosowaliśmy – podsumowała.

Polska 2050 w kontrze do rządu

Podczas dyskusji nad projektem głos w imieniu Polski 2050 zabrał poseł Kamil Wnuk. Polityk zadeklarował, że partia popiera projekt ustawy, ale kilka rzeczy chciałaby w nim zmienić. Zakomunikował także złożenie poprawki, która utrzymuje obowiązek zapewniania określonego współczynnika miejsc parkingowych przez deweloperów – dzięki wykreśleniu art. 10 (str. 256–257).

Do tego zapisu odniósł się wcześniej także Włodzimierz Tomaszewski, poseł PiS. Polityk opozycji skrytykował propozycję rządu m.in. za „przerzucenie zadania zapewnienia parkingów przy budowanych obiektach mieszkaniowych z deweloperów na samorządy” (str. 254).

Zarzuty bagatelizował przedstawiciel Ministerstwa Rozwoju i Technologii, wiceminister Tomasz Lewandowski. Powiedział, że inwestycji, które powstaną na podstawie wspomnianych przepisów, jest 1,5 proc. w skali całego kraju. „Mówimy o nowych inwestycjach i mówimy o jakimś absolutnie niewielkim skrawku” – stwierdził (str. 264). 

Polski Związek Firm Deweloperskich podawał dane, z których wynika, że rocznie przyjmuje się kilkadziesiąt uchwał o lokalizacji inwestycji mieszkaniowej na mocy specustawy (np. 77 w 2023 roku). Liczba uchwał lokalizacyjnych odnosi się do inwestycji mieszkaniowych rozpoczętych przez dewelopera – taką uchwałą lokalny samorząd wyraża zgodę na inwestycję (art. 7). 

Senat odbił piłeczkę

Poprawka zaproponowana przez partię Szymona Hołowni została przyjęta głosami posłów Polski 2050, a także PiS oraz Konfederacji. Ostatecznie jednak, podczas głosowania nad całym projektem ustawy, wspomniane partie opozycyjne zagłosowały przeciwko, podczas gdy Polska 2050 go poparła.

W takiej poprawionej wersji ustawa trafiła do Senatu, gdzie najpierw pracowały nad nią trzy komisje. W trakcie tych prac Janusz Pęcherz, senator Koalicji Obywatelskiej, zgłosił do ustawy dziewięć poprawek, które poparł także przedstawiciel rządu obecny na sali [czas nagrania: 9:57]. Do zaproponowanych zmian należało m.in. wycofanie korekty projektu rządowego autorstwa Polski 2050 dotyczącej miejsc postojowych (str. 3). Po ich naniesieniu Senat przyjął ustawę.

We wtorek, 22 lipca 2025 roku, ustawę po korektach Senatu rozpatrzyły sejmowe komisje infrastruktury oraz samorządu terytorialnego i polityki regionalnej. Obie zarekomendowały Sejmowi przyjęcie poprawek zgłoszonych w Senacie. Sejm rozpatrzy tę wersję ustawy w piątek, 25 lipca.

Różne głosy w sprawie zmian

W sprawie współczynnika miejsc postojowych ścierają się dwa stanowiska. Mirosław Suchoń z Polski 2050 deklaruje, że swoją poprawką partia „obroniła prawo mieszkańców do tego, żeby mieli gdzie parkować”. Wiceminister Lewandowski kontargumentuje z kolei, że „całe władztwo planistyczne powinno być w rękach samorządów” – tak jak jest w przypadku inwestycji spoza przepisów „lex deweloper”. 

Przedstawiciele samorządów wydają się zgadzać z głosem ministerstwa. Wiceprezydentka Gdańska, Emilia Lodzińska, w imieniu Unii Metropolii Polskich stwierdziła, że „gminy same wiedzą, gdzie są możliwości parkingowe, a gdzie ich nie ma. Propozycja rezygnacji z odgórnie narzuconych wskaźników to krok w dobrą stronę”. 

Natomiast media, takie jak „Gazeta Wyborcza” czy „Rzeczpospolita”, opisywały przypadki inwestycji w ramach „lex deweloper”, które zostały zamrożone, ponieważ np. nie spełniają ustawowego kryterium 1,5 miejsca parkingowego. Równocześnie budowa mniejszej liczby miejsc parkingowych planowana w tych przypadkach jest zgodna z lokalnymi standardami urbanistycznymi, a ponadto samorządy wynegocjowały z deweloperami przeznaczenie dodatkowych środków finansowych na budowę ulic, szkół czy terenów zielonych.

Od jakiego czasu obowiązuje współczynnik miejsc parkingowych?

Wspomniany współczynnik miejsc postojowych został przyjęty w 2023 roku inną nowelizacją „lex deweloper” (art. 15 pkt 6). Trzeba zaznaczyć, że nie ma on zastosowania w przypadku wszystkich inwestycji mieszkaniowych w Polsce – dotyczy jedynie tych realizowanych na podstawie przepisów „lex deweloper” (str. 50).

Głównym założeniem tej ustawy było wznoszenie budynków mieszkalnych z pominięciem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (str. 78). W takich przypadkach standardy lokalizacji i realizacji inwestycji mieszkaniowych określone w ustawie lub lokalne standardy urbanistyczne mają chronić przed niekontrolowaną zabudową miast (art. 17 i 19). 

Kontroluj polityków!

Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.

Wpłacam