Obalamy fałszywe informacje pojawiające się w mediach społecznościowych oraz na portalach internetowych. Odwołując się do wiarygodnych źródeł, weryfikujemy najbardziej szkodliwe przykłady dezinformacji.
„Panie ambasadorze, misja wykonana”. Czy to prawdziwy SMS Donalda Tuska?
Po głosowaniu nad ustawą dotyczącą SAFE polski premier miał „zameldować wykonanie zadania” do ambasadora Niemiec. Czy ta wiadomość jest prawdziwa?
Fot. TikTok / European Union / Modyfikacje: Demagog
„Panie ambasadorze, misja wykonana”. Czy to prawdziwy SMS Donalda Tuska?
Po głosowaniu nad ustawą dotyczącą SAFE polski premier miał „zameldować wykonanie zadania” do ambasadora Niemiec. Czy ta wiadomość jest prawdziwa?
Analiza w pigułce
- W mediach społecznościowych (1, 2, 3) opublikowano nagranie, na którym widać wiadomość: „Panie ambasadorze, misja wykonana”, rzekomo wysłaną przez Donalda Tuska do niemieckiego ambasadora.
- Film udostępnił pierwotnie Dariusz Matecki. Fragment z wysłanym SMS-em podpisał jako stworzony z użyciem AI [czas nagrania 0:20].
- Nawet bez dostępu do pierwotnego materiału wideo można stwierdzić, że SMS rzekomo pisany przez Tuska jest nieprawdziwy. Świadczą o tym błędy, takie jak np. brak klawiatury w telefonie, a także źle wygenerowane ikonki na ekranie.
236 posłów głosowało za przyjęciem rządowego projektu tzw. ustawy o SAFE. Unijny program wart 150 mld euro ma służyć zwiększeniu potencjału obronnego państw członkowskich. Sprawa wzbudza wiele emocji, głównie z powodu sposobu spłaty środków przewidzianego w ustawie. Wśród uwag krytycznych pojawiły się również głosy o uzależnieniu Polski od dostaw niemieckiego sprzętu wojskowego, dodatkowo wzmocnione przez film, który pojawił się w mediach społecznościowych.
Na nagraniu widzimy wiadomość, którą premier Donald Tusk ponoć wysłał do Miguela Bergera, ambasadora Niemiec w Polsce. Na zbliżeniu możemy zobaczyć SMS napisany w języku niemieckim o treści: „Herr Botschafter, Auftrag ausgefuhrt” (pol. „Panie ambasadorze, misja wykonana”). Ma być to potwierdzenie, że ustawa o SAFE została przyjęta na polecenie niemieckich władz. Ta narracja zdobyła szczególną popularność na TikToku, gdzie nagranie ujawniające rzekomą konwersację między premierem a ambasadorem wyświetlono ponad 300 tys. razy.
Skąd wiadomo, że SMS do ambasadora nie jest prawdziwy?
Autentyczność wiadomości od samego początku wzbudzała wątpliwości. Okazuje się, że nie jest to prawdziwy film, który ujawnia sekretną wymianę zdań, a nagranie wygenerowane z użyciem sztucznej inteligencji.
Wystarczy zwrócić uwagę na detale, takie jak np. brak klawiatury, na której premier rzekomo wpisuje treść wiadomości, a także dodatkowe ikonki pojawiające się w miejscu, gdzie zwykle ich nie ma.

Źródło: Facebook / Modyfikacje: Demagog
Ujęcie telefonu pochodzi z filmu oznaczonego jako twór AI
Rzekome ujęcie telefonu Donalda Tuska pochodzi z nagrania opublikowanego przez posła Dariusza Mateckiego na portalu X – polityk Prawa i Sprawiedliwości oświadczył, że zagłosował przeciwko ustawie o SAFE. W dalszej części filmu umieszczono ujęcie na premiera piszącego na smartfonie [czas nagrania 0:20]. W tym momencie w rogu ekranu pojawia się napis „AI”, dzięki czemu możemy stwierdzić, że taka sytuacja się nie wydarzyła.
Dodatkowym potwierdzeniem, że film nie jest prawdziwy, jest analiza wykonana z użyciem Hive Ai. Narzędzie wskazuje, że w momentach, w których widzimy w filmie SMS, mamy niemal 100-proc. pewność, że jest to wytwór AI.
Stosowanie sztucznej inteligencji do tworzenia treści staje się coraz powszechniejsze w polityce (s. 27). Jednak nawet oznaczenie nagrania jako wygenerowanego przez AI może nie wystarczyć, jeżeli towarzyszą temu prawdziwe materiały audiowizualne. Przykładem może być fotografia Trumpa i Epsteina użyta do stworzenia fałszywego nagrania, na którym rzekomo przyglądają się oni tańczącym małoletnim. Ze względu na to zalecamy ostrożne wykorzystywanie narzędzi sztucznej inteligencji i wyraźne oznaczanie jej wykorzystania w całym nagraniu, a nie tylko w momencie pojawienia się wygenerowanego tworu.
Kontroluj polityków!
Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.
*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter





