Obalamy fałszywe informacje pojawiające się w mediach społecznościowych oraz na portalach internetowych. Odwołując się do wiarygodnych źródeł, weryfikujemy najbardziej szkodliwe przykłady dezinformacji.
Próby oszustwa: wykorzystano wygenerowane obrazy AI znanych osób
Dorota Wellman leży w szpitalu, a Karol Nawrocki i Michał Sołowow obiecują szybki zarobek dzięki platformom inwestycyjnym. To kolejne materiały wygenerowane przy pomocy sztucznej inteligencji. Tym razem wykorzystano je w próbie oszustwa internetowego.
Fot. Pixabay / Facebook / Modyfikacje: Demagog
Próby oszustwa: wykorzystano wygenerowane obrazy AI znanych osób
Dorota Wellman leży w szpitalu, a Karol Nawrocki i Michał Sołowow obiecują szybki zarobek dzięki platformom inwestycyjnym. To kolejne materiały wygenerowane przy pomocy sztucznej inteligencji. Tym razem wykorzystano je w próbie oszustwa internetowego.
Analiza w pigułce
- W mediach społecznościowych pojawiły się grafiki i filmy przedstawiające osoby publiczne. Prezydent Karol Nawrocki i przedsiębiorca Michał Sołowow mieli namawiać do korzystania z platformy inwestycyjnej do szybkiego zarabiania, a dziennikarka Dorota Wellman rzekomo trafiła do szpitala.
- Nie ma potwierdzonych informacji o śmierci czy stanie krytycznym Doroty Wellman. Grafikę przedstawiającą ją w szpitalu najprawdopodobniej wygenerowano przy pomocy sztucznej inteligencji, posługując się wizerunkiem dziennikarki.
- W oryginale nagrania wywiadu z Karolem Nawrockim nie wypowiada się on na temat aplikacji pozwalającej na szybki zysk z inwestycji.
- Nagranie z Michałem Sołowowem to przerobione wystąpienie przedsiębiorcy na konferencji EEC Trends. Nie wspomniano w nim o takiej aplikacji.
Opisywaliśmy już wiele przykładów próby przeprowadzenia oszustw internetowych, które wykorzystują wizerunek osób publicznych (np. 1, 2, 3): zmyślone wywiady czy sensacyjne informacje o znanych osobach. W dobie sztucznej inteligencji można natrafić również na grafiki czy filmy, które mają uwiarygadniać fałszywe informacje.
Ostatnio natrafiliśmy na kilka takich przykładów dotyczących trzech osób: prezydenta Karola Nawrockiego, dziennikarki Doroty Wellman, przedsiębiorcy i jednego z najbogatszych Polaków, Michała Sołowowa (1, 2, 3). Prezydent i przedsiębiorca mieli zachęcać do inwestowania w aplikacji do szybkiego zarabiania pieniędzy.
W przypadku Doroty Wellman opublikowano grafikę, na której widać dziennikarkę w szpitalu. W treści posta czytamy: „Tragiczny koniec Doroty Wellman! Dzisiejszy poranek wstrząsnął całą Polską!”.
„Tragiczny koniec” Doroty Wellman? Sensacyjna, fałszywa wiadomość
W poście na temat Doroty Wellman podano mało konkretnych informacji, ale można z nich wywnioskować, że dziennikarka trafiła do szpitala w stanie krytycznym.
Podobne plotki na temat znanych osób, w tym dotyczące ich śmierci, omawialiśmy już wcześniej w Demagogu (np. 1, 2, 3). Część z nich służyła wzbudzeniu zainteresowania u odbiorców, aby kliknęli podejrzany link rzekomo prowadzący do artykułu na temat tragedii. Dlatego podobne informacje warto sprawdzać w znanych serwisach informacyjnych czy oficjalnych kanałach komunikacyjnych osób publicznych.
W przypadku Doroty Wellman w ciągu ostatnich lat pojawiło się kilka informacji o jej problemach ze zdrowiem, w tym o zasłabnięciu na wizji podczas listopadowego programu „Dzień Dobry TVN” (np. 1, 2, 3). Nie ma doniesień o tym, żeby w ostatnim czasie trafiła do szpitala w stanie krytycznym.
Sprawdziliśmy również, czy zdjęcie z posta jest autentyczne. Skorzystaliśmy z narzędzia do wykrywania materiałów stworzonych przy pomocy sztucznej inteligencji, The HiveAI. Wykazało ono, że na 97,5 proc. nie jest to prawdziwe zdjęcie, tylko grafika wykorzystująca wizerunek dziennikarki.
„Wywiad” z Karolem Nawrockim to deepfake
Karol Nawrocki w wywiadzie miał opowiadać o aplikacji Bitcoin Trader AI, która umożliwia zarobienie nawet 50 tys. zł miesięcznie. Możemy zobaczyć nie tylko prezydenta, lecz także prowadzącego z radia WNET: Krzysztofa Skowrońskiego.
W ten sposób znaleźliśmy oryginał nagrania wywiadu: jest on dostępny na platformie YouTube. Prezydent nie opowiadał w nim o takiej platformie.
Do stworzenia fałszywego materiału wideo posłużył fragment tego wywiadu oraz głos, najprawdopodobniej wygenerowany przy pomocy narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. Więcej o podobnych metodach piszemy w naszym artykule.
Nagranie wykorzystano do promowania podejrzanej platformy
W rzekomym wywiadzie z Karolem Nawrockim usłyszymy kilka stwierdzeń, które powinny wzbudzić naszą czujność. Dla przykładu, pod koniec możemy usłyszeć, że pierwsza, wymagana wpłata do rozpoczęcia inwestycji w aplikacji wynosi 1,2 tys. zł [czas nagrania 2:24].
W nagraniu pada też stwierdzenie, że rejestracja potrwa „tylko do północy” oraz że „dzwonił do mnie prezes NBP, że mamy miejsca tylko dla 30 tys. osób” [czas nagrania 1:40]. To metoda, która kreuje atmosferę pośpiechu: odbiorca ma wrażenie, że musi podjąć decyzję już teraz. W takiej sytuacji można np. zarejestrować się w usłudze bez czytania regulaminu, w którym mogą być zawarte bardzo niekorzystne warunki korzystania z usługi.
W filmie możemy usłyszeć, że link zamieszczony pod nagraniem prowadzi do oficjalnej, rządowej platformy. To nieprawda.
Jak możemy zauważyć już w poście, w podglądzie adresu, prowadzi on do strony neocircuitlabs.com. Nie jest ona w domenie .gov.pl, na której znajdziemy wszystkie rządowe strony. Została ona zablokowana i wpisana na listę podejrzanych stron CERT.
Nagranie z Michałem Sołowowem to również deepfake
W trzecim nagraniu mówi postać, która wygląda jak przedsiębiorca i jeden z najbogatszych Polaków, Michał Sołowow. Również rzekomo poleca on aplikację do szybkiego zarabiania: Quantum AI.
W wypowiedzi uwagę zwracają nienaturalne oddechy oraz niedopasowanie ruchu ust do słów. W tym przypadku posłużyliśmy się opcją wstecznego wyszukiwania obrazem wyszukiwarki Google. W wynikach znaleźliśmy oryginał nagrania, którym posłużono się do stworzenia fałszywego filmu.
Skorzystano z wystąpienia przedsiębiorcy na konferencji EEC Trends, która odbyła się w Warszawie w lutym 2025 roku. Nie wspominał w nim o takiej aplikacji.
Kontroluj polityków!
Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.
*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter



