1 października ruszył system kaucyjny, który budzi spore kontrowersje. Chaos informacyjny, krążące fake newsy i realne pomysły na obejście nowych przepisów (1, 2) mogą przyczyniać się do większej niepewności wśród Polek i Polaków. Rodzi to także konflikty. Jeden ze sporów dotyczy tego, który rząd odpowiada za system kaucyjny: Mateusza Morawieckiego, a może Donalda Tuska?

Poseł PiS Sebastian Kaleta w mediach społecznościowych napisał wprost, że to rząd Donalda Tuska wprowadził kontrowersyjny system kaucyjny. Polityk nazywa nowe przepisy pseudoekologicznym przekrętem.

Rząd Tuska wprowadza kontrowersyjny system kaucyjny. W dzisiejszym komentarzu pokazuję jak ma on funkcjonować, kto zarobi i ile stracimy.

Odnoszę się również do zatrzymania posła Sterczewskiego.

Zapraszam do obejrzenia 🔽https://t.co/6hWfPhnl3l

— Sebastian Kaleta (@sjkaleta) October 2, 2025

Sebastianowi Kalecie odpisał m.in. Sławomir Mentzen, lider Konfederacji. „System kaucyjny to dzieło rządu Morawieckiego, za którym głosował prawie cały klub PiS. Tylko Konfederacja była przeciwko” – zwrócił uwagę polityk. W efekcie podobnych komentarzy post Sebastiana Kalety został opatrzony notką społecznościową, w której przeczytamy, że system kaucyjny został przegłosowany w Sejmie w lipcu 2023 roku, czyli za rządów PiS, a sam Kaleta głosował za przyjęciem tego systemu.

Kaleta głosował za, ale tylko w 2023 roku

To prawda, że w lipcu 2023 roku Sebastian Kaleta głosował za rządowym projektem nowelizacji ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi. Zgodnie z nim system kaucyjny miał zostać wprowadzony od 1 stycznia 2025 roku (ostatecznie ruszył 1 października) i dotyczyć (tak jak obecnie) plastikowych butelek do 3 l, szklanych butelek wielokrotnego użytku do 1,5 l, a także metalowych puszek do 1 l. 

System kaucyjny z 2023 roku a teraz. Jakie są różnice?

W projekcie z 2023 roku inaczej opisano obligatoryjność wejścia do systemu kaucyjnego. Obowiązkowo – tak jak i teraz – musiały go wprowadzić sklepy o powierzchni powyżej 200 m kw., zarówno jeśli chodzi o sprzedaż opakowań objętych kaucją, jak i przyjmowanie pustych opakowań i zwracanie kaucji. Jeśli chodzi o sklepy o powierzchni mniejszej niż 200 m kw., musiały przystąpić do systemu tylko w zakresie sprzedawania napojów w opakowaniach objętych systemem. Przyjmowanie pustych opakowań miało być wówczas dobrowolne.

Teraz mniejsze sklepy, które sprzedają napoje w opakowaniach objętych kaucją, muszą przyjmować puste szklane butelki do 1,5 l i zwracać za nie kaucję. Zmiany w obligatoryjności systemu kaucyjnego Sebastian Kaleta również ocenia negatywnie.

System kaucyjny to realizacja prawa UE

Podsumowując, to poprzedni rząd rozpoczął prace nad systemem kaucyjnym, jednak jego ostateczny kształt powstał za rządu Donalda Tuska. Mimo wszystko nie jest to „kaprys” żadnego ugrupowania politycznego, jak można by odnieść wrażenie, czytając niektóre opinie. System kaucyjny to realizacja prawa Unii Europejskiej, co już jasno zaznaczano przy projekcie z 2023 roku. 

Przepisy są bowiem odpowiedzią na dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady UE z 5 czerwca 2019 roku w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko. Systemy kaucyjne działają już w innych państwach członkowskich, gdzie udaje się odzyskiwać zdecydowaną większość opakowań. W Niemczech wskaźnik zwrotów jednorazowych opakowań na napoje z kaucją wynosi obecnie 98,5 proc., a w Litwie w 2024 roku zwrócono 9 na 10 opakowań wprowadzonych na rynek w ciągu roku.

Kontroluj polityków!

Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.

Wpłacam