6 min czytania
Sprawdzamy wypowiedzi polityków i osób publicznych pojawiające się w przestrzeni medialnej i internetowej. Wybieramy wypowiedzi istotne dla debaty publicznej, weryfikujemy zawarte w nich informacje i przydzielamy jedną z pięciu kategorii ocen.
6 min czytania
Przyjmowanie migrantów w szpitalu. Manipulacja Dariusza Mateckiego
Przyjmowanie migrantów w szpitalu. Manipulacja Dariusza Mateckiego
Na tym SOR-ze pacjenci czekają czasami po 7-8 godzin. W tym przypadku: 19:23 – przywieźli do szpitala; 19:27 – został przyjęty; 19:43 – inżynier już siedział w poczekalni dla zarejestrowanych pacjentów. Ostatnio Demagog stwierdził, że KŁAMAŁEM na temat tego, że migranci są przyjmowani poza kolejnością [nagranie].
Manipulacja
Wypowiedź uznajemy za manipulację, gdy zawiera ona informacje wprowadzające w błąd lub naginające/przeinaczające fakty, w szczególności poprzez:
- pominięcie ważnego kontekstu,
- wykorzystywanie poprawnych danych do przedstawienia fałszywych wniosków,
- wybiórcze wykorzystanie danych pasujących do tezy (cherry picking),
- używanie danych nieporównywalnych w celu uzyskania efektu podobieństwa lub kontrastu,
- wyolbrzymienie swoich dokonań lub umniejszenie roli adwersarza,
- pozamerytoryczne sposoby argumentowania.
Manipulacja
Wypowiedź uznajemy za manipulację, gdy zawiera ona informacje wprowadzające w błąd lub naginające/przeinaczające fakty, w szczególności poprzez:
- pominięcie ważnego kontekstu,
- wykorzystywanie poprawnych danych do przedstawienia fałszywych wniosków,
- wybiórcze wykorzystanie danych pasujących do tezy (cherry picking),
- używanie danych nieporównywalnych w celu uzyskania efektu podobieństwa lub kontrastu,
- wyolbrzymienie swoich dokonań lub umniejszenie roli adwersarza,
- pozamerytoryczne sposoby argumentowania.
Zdrowie - Dariusz Matecki udostępnił nagranie, na którym widać osobę w towarzystwie dwóch funkcjonariuszek Straży Granicznej. Miała ona zostać przyjęta na szpitalnym oddziale ratunkowym w ciągu kilku minut. Według polityka to dowód na to, że imigranci są przyjmowani w szpitalach poza kolejnością.
- Cudzoziemiec z nagrania został przyjęty w szpitalu MSWiA w Szczecinie. Zgodnie z rozporządzeniem osoba zatrzymana przez Straż Graniczną, w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia, powinna zostać zbadana przez lekarza (par. 1). Badanie powinien przeprowadzić lekarz Straży Granicznej, a jeśli to niemożliwe – przez lekarza resortowego podmiotu leczniczego (par. 6).
- Rzecznik Morskiego Oddziału Straży Granicznej zwraca uwagę, że zasady te dotyczą wszystkich osób zatrzymanych, w tym także Polaków. Podobne zasady obejmują osoby zatrzymane przez policję – w tym przypadku z przepisów wprost wynika, że należy je badać „w miarę możliwości przed innymi oczekującymi osobami” (par. 4). Ostatecznie o kolejności przyjęć decyduje jednak lekarz.
- Polityk wyciągnął błędne wnioski z sytuacji przedstawionej w nagraniu. Nie ma takiej zasady, zgodnie z którą migranci są przyjmowani przed Polakami. Specjalne procedury dotyczą osób zatrzymanych przez służby, w sytuacji zagrożenia ich życia lub zdrowia, bez względu na obywatelstwo czy narodowość. Dlatego wpis Dariusza Mateckiego oceniamy jako manipulację.
Aktualizacja 22.07.2025. Po publikacji tego fact-checku otrzymaliśmy odpowiedź na nasze pytania od Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Uzupełniliśmy tekst o przekazane nam informacje.
Zatrzymanie przez Straż Graniczną a pomoc medyczna
Wśród uprawnień Straży Granicznej znajduje się przepis o możliwości zatrzymywania osób (art. 11 ust. 1 pkt 5) m.in. stwarzających „w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, a także dla mienia” (art. 11 ust. 1 pkt. 5a). Ten sam artykuł mówi także o pomocy medycznej dla zatrzymanych.
Zgodnie z art. 11 ust. 3: „Osobę zatrzymaną należy niezwłocznie poddać – w razie uzasadnionej potrzeby – badaniu lekarskiemu lub udzielić jej pierwszej pomocy medycznej”. Tryb przeprowadzania takich badań lekarskich określa rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych. Obecnie obowiązuje rozporządzanie wydane w 2002 roku, ze zmianami z 2022 roku.
Zatrzymany u lekarza. Ścisłe zasady
Zgodnie z par. 1 wspomnianego rozporządzenia osobę zatrzymaną poddaje się badaniom lekarskim m.in., gdy została jej udzielona pierwsza pomoc lub zachodzi uzasadniona obawa, że jej zdrowie lub życie jest zagrożone.
Co ważne, Straż Graniczna zapewnia przewiezienie zatrzymanego do podmiotu leczniczego, a także dba o bezpieczeństwo pracowników ochrony zdrowia w czasie przeprowadzania badania (par. 5). Badanie przeprowadza lekarz oddziału Straży Granicznej, a gdy to niemożliwe – podmiotu leczniczego utworzonego przez ministra spraw wewnętrznych (art. 6).
Migranci poza kolejką? To manipulacja
Warto mieć w pamięci wyżej wymienione przepisy, gdy ogląda się nagranie udostępnione przez posła Dariusza Mateckiego. W filmie widzimy osobę, której towarzyszą funkcjonariuszki Straży Granicznej, przyjmowaną na oddziale ratunkowym szpitala MSWiA w Szczecinie. Zdaniem Mateckiego fakt, że mężczyzna został przyjęty niedługo po przywiezieniu do szpitala, to dowód na to, że migranci przyjmowani są poza kolejką.
Spytaliśmy o tę sytuację Morski Oddział Straży Granicznej. Tadeusz Gruchalla z zespołu prasowego wyjaśnia, że badania zatrzymanych cudzoziemców odbywają się w procedurze bez kolejki. Ta zasada dotyczy jednak wszystkich zatrzymanych – w tym także Polaków. Ostatecznie o kolejności przyjęć decyduje jednak lekarz.
Podobne zasady dotyczą osób zatrzymanych przez policję – bez względu na obywatelstwo czy narodowość. W rozporządzeniu, które określa te przypadki, wskazano wprost: „Badanie lekarskie osoby zatrzymanej przeprowadza się niezwłocznie, w miarę możliwości przed innymi oczekującymi osobami” (par 4. ust. 1).
MSWiA wyjaśnia: konieczna była natychmiastowa pomoc
O sytuację z nagrania opublikowanego przez Dariusza Mateckiego spytaliśmy także Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji. W otrzymanej odpowiedzi czytamy, że w szpitalu MSWiA w Szczecinie nie ma szpitalnego oddziału ratunkowego, a osoba, którą widać na nagraniu, została przywieziona na izbę przyjęć wspomnianego szpitala.
Wydział prasowy MSWiA w przesłanym do nas komentarzu podkreśla, że każdy pacjent przechodzi na izbie przyjęć segregację medyczną, czyli triaż. „Kolejność udzielania świadczeń zdrowotnych pacjentom w izbie przyjęć podyktowana jest wyłącznie względami natury medycznej, a co za tym idzie – stanem zdrowia pacjentów. Segregacja medyczna odbywa się niezwłocznie po przybyciu pacjenta na izbę przyjęć i jest przeprowadzana przez personel udzielający świadczeń zdrowotnych” – czytamy w komentarzu.
W przypadku pacjenta, którego widać na nagraniu udostępnionym przez Mateckiego, konieczna była natychmiastowa pomoc medyczna ze względu na charakter objawów zgłaszanych przez tę osobę. „Nie miało znaczenia, kim jest pacjent ani czy ma ubezpieczenie. Szpital działał zgodnie z zasadami pomocy w stanach nagłych” – podkreśla MSWiA.
Wydział prasowy szpitala ujawnia, że 16 lipca 2025 roku, w godzinach od 17:00 do 21:00, do izby przyjęć szpitala zgłosiło się 4 pacjentów, w tym pacjent, o którym mowa w komentowanym nagraniu. „Pacjenci zgłaszający się na izbę przyjęć byli przyjmowani przez lekarza dyżurnego na bieżąco, zgodnie z przeprowadzoną segregacją medyczną i obowiązującymi standardami”.
Manipulacja Dariusza Mateckiego
Poseł PiS od dłuższego czasu forsuje tezę, że migranci mają uprzywilejowaną pozycję względem pacjentów z Polski. Wcześniej Matecki pisał, że jego ciocia chciała zarejestrować się do gastrologa w Szczecinie, a dostępne terminy były dopiero w 2027 roku. Wskazał przy tym, że „nielegalni migranci” z Somalii i Afganistanu leczeni są w pierwszej kolejności.
Jego wypowiedź oceniliśmy jako fałsz. Wyjaśniliśmy, że taka zasada w odniesieniu do migrantów czy cudzoziemców nie obowiązuje. Co do zasady, zgodnie z ustawą, osoby o nieudokomentowanym statusie nie mają dostępu do publicznej opieki zdrowotnej (art. 4). Mogą liczyć jedynie na pomoc w stanach nagłych (art. 50 ust. 11).
Tym razem Dariusz Matecki manipuluje. Polityk na podstawie nagrania wyciągnął błędny wniosek, że migranci nie muszą czekać do lekarza na oddziałach ratunkowych. Specjalne procedury dotyczą jednak osób zatrzymanych przez służby, w sytuacji zagrożenia ich życia lub zdrowia, bez względu na obywatelstwo czy narodowość.
Kontroluj polityków!
Patrz władzy na ręce i wspieraj niezależność.
Dowiedz się, jak radzić sobie z dezinformacją w sieci
Poznaj przydatne narzędzia na naszej platformie edukacyjnej
Sprawdź
*Jeśli znajdziesz błąd, zaznacz go i wciśnij Ctrl + Enter
POLECANE DLA CIEBIE
